نمونه گیری خلط

جمع آوري خلط و تعداد نمونه ها :

مي توان از خلط , ادرار , مايع مغزي و نخاعي , مايع آسيت و ساير مايعات و ترشحات حفره هاي باز چركي و نمونه هاي نسجي يا تكه هاي برداشته شده از اعضاي بدن استفاده كرد .جهت تشخيص سل ريوي «خلط» بهترين نمونه است.

 

نمونه خلط خوب:

مواد ترشحي حاصل از ريه ها پس از سرفه عميق نمونه مناسبي براي آزمايش خلط مي باشد

نمونه اي كه از حلق يا بيني ترشح مي شود فقط آب دهان بوده و نمونه خوبي نيست تعداد باسيل ها در خلط هاي دفع شده در زمانهاي مختلف متفاوت مي باشد آزمايش تنها يك نمونه خلط , براي تشخيص كافي نيست ؛ بنابراين , بايد حتماً « سه نمونه از خلط » مورد آزمايش قرار گيرد.

 

سه نمونه خلط جهت آزمايش :

«نمونه اول » دراولين مراجعه بيمار به واحد بهداشتي دريافت مي شود .

«نمونه دوم» خلط صبحگاهي است براي جمع آوري اين نمونه , بيمار قبل از برخاستن از جاي خود , پس از يك نفس عميق , با سرفه , خلط خارج شده را در ظرف مي ريزد.

« نمونه سوم » همزمان با مراجعه بيمار براي تحويل نمونه دوم (خلط صبحگاهي ) به واحد بهداشتي ـ درماني , دريافت مي شود.

بهتر است حجم خلط بين 3 تا 5 ميلي ليتر باشد.

 

يادآوري نكات مهم به بيمار :

الف ) همه مطالب با جملات ساده به بيمار آموزش داده شود تا وي بداند چرا بايد به آنها عمل كند .

ب) بيمار نفس عميقي از راه بيني كشيده و براي لحظه اي نفس خود را در سينه حبس كند و با سرفه عميق , خلط خود را داخل ظرف تخليه كند و از ريختن خلط به جدار خارجي ظرف خود داري نمايد.

ج) گرفتن خلط از سوي بيمار بايد در فضاي باز ( در منزل يا واحد بهداشتي ـ درماني ) انجام گيرد.

 

 در صورتي كه بيمار نتواند با سرفه كردن براي انجام آزمايش , نمونه خلط بدهد بايد به او ياد داد كه به روش زير عمل كند :

بيمار روي تخت معاينه طوري بخوابد كه صورت او رو به پايين بوده و سر او پايين تر از سينه قرار گيرد.

بيمار پس از يك دم عميق , نفس خود را نگه داشته , سپس با بازدمي محكم خلط را خارج كند؛ اين عمل بايد تا دريافت نمونه كافي از خلط ادامه يابد.

 

نكاتي كه در زمان تحويل نمونه بايد به آنها توجه كند :

حجم نمونه بايد كافي باشد (حداقل 2 ميلي ليتر ).

نمونه دريافتي غليظ و از ترشحاتي باشد كه بيمار با سرفه عميق از سينه خود خارج مي كند .

نمونه دريافتي از آب دهان يا ترشحات حلق و بيني نباشد .

 

انتقال نمونه به آزمايشگاه :

هر قدر نمونه سريعتر به آزمايشگاه برسد , احتمال يافتن با سيل سل در آن بيشتر است ؛ زيرا طولاني شدن زمان قبل از آزمايش , باعث تكثير باكتري هاي فلور  دهان و صدمه زدن باسيل سل و در نتيجه , كاهش احتمال كشف آن مي شود براي انجام گسترده مستقيم و كشت , نمونه بايد همان روز به محل آزمايش برسد در صورت عدم ارسال , لازم است نمونه در محلي كاملاً خنك (ترجيحاً يخچال) نگهداري شود محافظت نمونه از گرما و نور خورشيد , عمر باسيل را بيشتر مي كند.

در صورت بروز حادثه و نشت نمونه ها , لازم است جعبه ارسالي و ظروف شكسته شده اتوكلاو شود همچنين اتوكلاو كردن جعبه هاي ارسالي نيز توصيه مي شود.

 

 

دستورالعمل تهيه معرفها

الف) محلول فوشين بازي اشباع شده :

فوشين بازي       3/0 گرم

اتانول 95%          10 ميلي ليتر

3/0 گرم فوشين بازي را در 10 ميلي ليتر اتانول 95% با تكان دادن حل كنيد.

ب ) محلول فنل 5% :

فنل كريستال         5 گرم

5 گرم فنل كريستال را بتدريج حرارت داه تا ذوب شود ( در صورت تغيير رنگ نبايد از آن استفاده شود)؛ سپس حجم آن را با اضافه نمودن آب مقطر به 90 ميلي ليتر برسانيد.

براي تهيه محلول كاربول فوشين زيل 10 ميلي ليتر از محلول « الف» را به 90 ميلي ليتر محلول «ب» اضافه كرده كاملاً مخلوط نماييد.

 

مراحل تهيه گسترده :

لام ها بايد نو و بدون خراش باشند و هر لام فقط براي يك نمونه منظور شود.

بصورت فرضي خطي در عرض لام كشيده كه آن را به نسبت 3/1 و 3/2 تقسيم كنيد .

 3/1براي نوشتن شماره .

 3/2 براي گسترده .

با قلم الماس شماره شناسايي مربوط را روي هر لام نوشته و آن را مقابل ظرف نمونه قرار دهيد دقت كنيد كه انگشتانتان با سطح لام تماس پيدا نكند.

در ظرف نمونه مورد آزمايش را باز كرده آن را وسط ميز در كنار لام با همان شماره قرار دهيد.

يك اپليكاتور چوبي را به دو نيم كرده , با سر نامنظم آن قسمت مناسبي از نمونه را انتخاب نماييد (قسمتهاي چركي , نكروزه و پنيري شكل و آغشته به خون , مناسبترين قسمتها هستند) .

بايد با فشار اپليكاتور روي نمونه و چندين بار حركت افقي روي لام , يك گسترده يكسان را به مساحت تقريبي( cm 2*5/1 ) در قسمت 3/2 اختصاص داده شده سطح لام گسترش داد بقيه نمونه را با استفاده از همان اپليكاتور به ظرف باز گرداند هنگامي كه گسترده كشيده شد , بايد اپليكاتور را در ظرف حاوي فنل 5% انداخت تا در مرحله بعد همراه محتويات سطل سوزانده شود.

لام ها را روي يك پايه فلزي يا چوبي قرار دهيد تا در حرارت اتاق خشك شود براي اين كار 15 تا 30 دقيقه وقت لازم است. نبايد براي خشك كردن از شعله استفاده كنيد لام ثابت نشده را نبايد به مدت طولاني نگهداري كرد ؛ زيرا اين كار باعث شكسته شدن اتفاقي يا انتشار عفونت مي شود.

 

ثابت كردن گسترده :

بايد هر لام را پس از خشك شدن با دو تا سه بار حركت دادن روي شعله در حالي كه گسترده رو به بالاست , ثابت كرد لام حرارت زياد نبيند براي نگاهداشتن لام بايد از پنس (گيره لام ) استفاده كرد.

 

روش رنگ آميزي زيل نلسون :

لامها را روي يك پايه فلزي قراردهيد ( توجه داشته باشيد كه لامها با يكديگر تماس نداشته باشند ).

تمام سطح گسترش را با محلول كربول فوشين صاف شده بپوشانيد.

لامها را به آرامي حرارت دهيد تا هنگامي كه بخار متصاعد گردد ( حرارت ملايم يا متناوب به مدت 3 تا 5 دقيقه ) به هنگام حرارت دادن بايد از جوشاندن فوشين يا خشك شدن سطح لام خود داري نماييد.

 لامها را به آرامي بشوييد تا زماني كه رنگ آن كاملا پاك شود و مراقب باشيد كه جريان آب در حدي نباشد كه باعث شود گسترده از روي لام كنده شود.

تمام سطح گسترش را به آرامي با محلول رنگبر ( اسيد- الكل 3% ) براي حداكثر 3 دقيقه بپوشانيد.

لامها را به آرامي بشوييد و مراقب باشيد كه جريان آب در حدي نباشد كه باعث شود گسترده از روي لام كنده شود.

تمام گسترش را با رنگ زمينه ( متيلن بلو ) به مدت 60 ثانيه بپوشانيد.

سطح لام را به آرامي با آب شسته ، لام را كمي بچرخانيد تا آب اضافي آن ريخته شود ، سپس لام در حرارت اتاق خشك شود.

 

آزمايش ميكروسكوپي :

‌آزمايش ميكروسكوپي بايد مشخص كند كه ‌آيا باسيل اسيدـ فست در گسترده وجود دارد يا خير ؟ و اگر هست تعداد تقريبي ‌آن در هر ميدان ميكورسكوپي مشاهده شده چقدر است ؟

باسيل ها به اشكال ميله اي كوچك و نازك ديده مي شوند كه گاهي كمي خميده اند باسيل ها رنگ قرمز را مي گيرند و حاوي گرانول هاي داخلي پر رنگ تري هستند كه به صورت تنها , دو تايي يا گروهي در زمينه ‌آبي روشن لام كاملاً جلب توجه مي كنند معمولاً باسيل زماني در گسترده مشاهده مي شود كه حداقل بين هزار تا ده هزار باكتري در هر ميلي ليتر خلط وجود داشته باشد.

ميدان ميكروسكوپي زماني مناسب است كه در ‌آن سلولهاي با منشا برونش (گلبول سفيد , موكوس و سلولهاي مژك دار) وجود داشته باشد اگر ميدان ميكروسكوپي داراي اين خصوصيات نباشد بايد از ميدان ديگري استفاده نمود. تعداد ميدانهاي مورد مشاهده به تعداد باسيل در نمونه بستگي دارد.

الف) در صورتي كه كمتر از يك عدد در هر ميدان باشد , حداقل 100 ميدان ميكروسكوپي را بايد جستجو كرد.

ب) در صورتي كه يك تا 10 باسيل در هر ميدان وجود داشته باشد , ديدن 50 ميدان كافي است.

ج) در صورتي كه بيش از 10 عدد باسيل در هر ميدان وجود داشته باشد ديدن 20 ميدان كافي است.

 

گزارش نتايج :

 تعداد باسيل مشاهده شده در آزمايش ميكروسكوپي , هم با شدت بيماري و هم با عفونت زايي بيمار ( خطر انتشار بيماري ) ارتباط دارد.

عدم وجود باسيل اسيد ـ فست	در 100 ميدان ميكروسكوپي (x100 )	Not seen
1 تا 9 باسيل اسيد ـ فست	در 100 ميدان ميكروسكوپي (x100)	تعداددقيق را گزارش كنيد
10 تا 99 باسيل اسيد ـ فست	در100 ميدان ميكروسكوپي(x100 )	+
1تا 10 باسيل اسيد ـ فست	درهر ميدان ميكروسكوپي   (x100 )	+ +
بيش از 10 باسيل اسيد ـ فست	در هر ميدان ميكروسكوپي (x100 )	+ + +

 

 

 

    مراحل پيشگيري از بروز نتايج مثبت كاذب در گسترده مستقيم :                              

ظرف حاوي خلط , لام ها و فرمهاي مخصوص ‌آزمايشگاه از لحاظ مشخصات , و شماره مربوط بررسي شوند.

از لام هاي نو و بدون خراش استفاده شود.

قبل از تهيه گسترده مستقيم , نمونه خلط بازبيني شود كه با ذرات غذا و.. همراه نباشد.

براي هر نمونه از اپليكاتور چوبي جديد استفاده شود.

محلول كاربول فوشين قبل ا ز استفاده صاف شود.

در مرحله رنگ ‌آميزي دقت شود هيچ گاه فوشين در اثر حرارت روي لام نجوشد و خشك نشود.

اگر براي شستشوي لام از ‌آب لوله كشي يا مبنع آب استفاده مي شود , هفته اي يكبار بايد آب مورد استفاده از نظر وجود مايكوباكتريوم (اسيد فست) مانند يك نمونه بيمار, لام مورد ‌آزمايش قرار گيرد.

سطح لام نبايد با نوك قطره چكان روغن ايمرسيون پيدا كند.

پس از خواندن لام , نتايج با دقت لازم گزارش شود.

پس از هر بار آزمايش ميكروسكوپي لام , قبل از ديدن لام بعدي عدسي شيئي ميكروسكوپ با يك تكه دستمال كاغذي يا گاز تميز شود.

 

عواقب گزارش مثبت كاذب :

بيمار بدون دليل تحت درمان قرار مي گيرد.

ادامه درمان دارويي در مواردي كه احتياج به دارو ندارند.

هدر دادن دارو.

بيمار اعتماد خود را به برنامه درماني از دست مي دهد.

 

عواقب گزارش منفي كاذب :

بيمار آلوده به مايكوباكتريوم توبركلوزيس تحت درمان قرار نمي گيرد. در نتيجه به بروز عفونت و مرگ بيمار منجر مي شود.

بيمار آلوده سبب انتشار بيماري مي شود.

بيمار اعتماد خود را به برنامه درماني از دست مي دهد.

 

كنترل كيفي داخلي :

كنترل كيفي داخلي شامل بررسي هفتگي و ماهيانه وسايل و همچنين كنترل كيفيت رنگها و محلولهاي تهيه شده و بررسي مجدد لامهاي ديده شده است.

 

مواردي كه بايد كنترل شوند :

مطمئن شويد كه درهاي ‌آزمايشگاه هميشه بسته باشد.

وسايل و مواد را طوري قرار دهيد كه به آساني در دسترستان باشد

محل و ميزكار بايد عاري از گردو غبار بوده و حداقل روزانه يكبار با محلول فنل 5% ضدعفوني شود.

روش كار انجام آزمايش بايد براساس دستورالعمل مباحث موجود باشد.

بررسي هفتگي كليه ابزار و وسايلي كه مورد استفاده قرار مي گيرد.

 

كنترل لامپ U.V :

 هر هفته با پنبه آغشته به الكل 70% لامپ U.V را تميز كنيد ساعات كار با لامپ را در فرم مخصوص ثبت كنيد.

طول عمر مفيد لامپ U.V به نوع ساخت آن بستگي دارد كه در راهنماي فروش ذكرمي شود عمر متوسط مفيد لامپهاي رايج در بازار بين 250 تا 300 ساعت است.

 

كنترل كيفي رنگها :

تهيه محلولهاي رنگ آميزي با توجه به مقدار مورد نياز يك ماهه .

نگهداري محلول فوشين پس از تهيه و صاف كردن (جهت جلوگيري از رسوب) در گرمخانه (اتو) 37 درجه سانتيگراد.

در هر مرحله رنگ آميزي يك لام شاهد مثبت و منفي نيز تهيه و رنگ شود چنانچه لام هاي شاهد از نظر كيفيت رنگ آميزي مناسب تشخيص داده شد , لام هاي بيماران مشاهده و گزارش شود در غير اين صورت روش كار مجدداً بررسي و از محلولهاي تازه تهيه شده , براي رنگ آميزي استفاده شود.

براي تهيه لام مثبت شاهد مي توان از واكسن B.C.G يا از خلط بيمار مسلول استفاده نمود. بهتر است حدود 10 لام از نمونه را تهيه و پس از خشك و ثابت شدن , آنها را به عنوان شاهد مثبت نگهداري كنند.

براي تهيه شاهد منفي مي توان از خلط شخص  سالم و يا از كلني استافيلوكك استفاده نمود.

ايمني در آزمايشگاه محيطي

ازآنجا كه عامل بيماري سل در فضا سريعاً به شكل ( آئروسل) در مي آيد كه به شدت مسري است ,رعايت نكات ايمني ذيل ضرورت دارد :

قبل از شروع كار , از گان و ماسك استفاده شود.

هنگامي كه دستها با خلط يا مواد آلوده تماس پيدا مي كند , بايد بلافاصله با آب و صابون  شسته شود.

قبل ازدست زدن به ظروف خلط از دستكش جراحي يا يكبار مصرف استفاده شود.

در صورت آلودگي لباس يا خلط , فرد ديگري , قسمت آلوده را با فنل 5% آغشته نماييد و بعد لباس را در آوريد . سپس لباس را در محلول ضد عفوني خيسانده و بعد اتوكلاو كنيد.

در صورت ريختن خلط روي ميز كار و يا آلودگي محل كار نيز فنل 5% را در محيط آلوده (به شعاع يك متر) ريخته سپس كاغذ كاهي يا صفحه روزنامه روي آن قرار دهيد و مجدداً روي آن فنل بريزيد. و محل كار را به مدت نيم ساعت ترك كنيد.

 

 

 

 

 

میلاد حضرت زهرا (س)

میلاد با سعادت حضرت زهرا (س) بر

مسلمانان جهان مبارک باد

شهادت حضرت زهرا (س )

از فاطمه اكتفا به نامش نكنيد
نشناخته توصيف مقامش نكنيد
هر كس در او محبت زهرا نيست
علامه اگر هست سلامش نكنيد
...................................................................
در خانه آه دارد علي
عشق پهلو شکسته داردعلي
آن پسر جان داد فداي مادرش
حسن حسين داغ مادر دارند ياعلي
...................................................................
پيغمبري كه عمري غمخوار امتش بود
روي كبود زهرا (س) اجر نبوتش بود؟
...................................................................
زآن روزي که سيلي خورد زهرا
سيه شد روزگار اهل معنا
شنيدم زعارفي که مي فرمود
حکم فرج را کند زهراي سيلي خورده امضا
...................................................................
زهرا كه شهيد گشت بي جرم و گناه
هست از غم او، سينه ي عالم پر آه
ناموس خدا كجا و سيلي خوردن
لا حول و لا قوه الا بالله
...................................................................
دل از غم فاطمه توان دارد، نه
و ز تربتِ او كسي نشان دارد، نه
آن تربتِ گمگشته به بَر، زوّاري
جز مهدي صاحب الزمان دارد، نه
...................................................................
کاش نجار مدينه ، در مدينه در نمي ساخت
يا اگر مي ساخت ، بهر خانه حيدر نمي ساخت
کاش اي شهر مدينه بي در و ديوار بودي
يا تو اي باغ فدک هرگز در اين دنيا نبودي
...................................................................
داني که چرا صورت زهرا شده نيلي؟
مي خواست رخش پيش عدو زرد نباشد
اي کاش يکي بود در آن کوچه و مي گفت
آن کس که به زن حمله کند، مرد نباشد
...................................................................
در حريم فاطميّه مرغ دل پر مي زند
ناله از مظلومي زهراي اطهر مي زند
السلام عليک يا فاطمة الزهرا
...................................................................
حضرت فاطمه-س:
خداوند امر به معروف را براي اصلاح مردم قرار داد.
شهادت زهراي ازهر، فاطمه ي اطهر تسليت باد.
...................................................................
يا علي خرابم از غمت
سوختم کبابم از غمت
زخم کهنه را نمک زدند
همسر تو را کتک زدند
...................................................................
مرو مادر دلم طاقت نداره
دلم بعد از تو خيلي بي قراره
مگه بابام علي شب هاي بي تو
سرم رو روي زانوهاش بذاره
...................................................................
منم زينب که بي دلدار مانده ست
به قلبم خون به چشمم خار مانده ست
نگاهم خيره مي ماند هميشه
به آن خوني که بر ديوار مانده ست.
...................................................................
الا اي چاه يارم را گرفتند
گلم، باغم، بهارم را گرفتند
ميان کوچه ها با ضرب سيلي
همه دار و ندارم را گرفتند.
...................................................................
خدايا به سوز دل مولا علي)ع( و به پهلوي بشکسته ي زهراي مرضيه-س
قَسمت مي دهيم که فرج منتقم شان را برساني . آمين
...................................................................
بر عالميان رحمت رحمان زهراست
در هر دو جهان سرور نسوان زهراست
نوري که دهد شاخه ي طوبي از اوست
کوثر که خدا گفته به قرآن زهراست
...................................................................
بر حاشيه ي برگ شقايق بنويسيد
گل تاب فشار در و ديوار ندارد
...................................................................
سينه بود و ميخ بود و در و آن بوته ي ناز
کوچه در کوچه، گل ياس مرا زخم زدند

دفع پسماند

راهنماي ايمني جهت انتقال نمونه هاي آزمايشگاهي بوسيله پست وغيره

نمونه را داخل ظرف درپيچ دار كه غير قابل نشت وغير قابل نفوذ به مايعات باشد، قرار دهيد واطراف آن راماده جاذب الرطوبه بگذاريد .

سپس آن را داخل محفظه دومي كه غير قابل نشت وغير قابل نفوذ به مايعات بوده ، قرار داده ومشخصات نمونه را روي آن درج كنيد.

سپس محفظه را داخل محفظه سوم قرار داده وعلامت خطر زيستي( Biohazard )را روي آن نصب نموده وآدرس را روي آن بنويسيد.

 

سترون سازي :

معمولترين راههاي سترون سازي درآزمايشگاه بوسيه حرارت خشك (با استفاده از دستگاه فور ) وحرارت مرطوب تحت فشار(با استفاده از دستگاه اتوكلاو ) انجام مي پذيرد.

ازفور جهت وسايلي كه تحمل حرارت بالا رادارند ، استفاده مي گردد. طبق استاندارد جديد ، درجه حرارت بايد0 18 -160 درجه سانتيگراد بوده وبمدت 2تا4 ساعت فرايند سترون سازي ادامه داشته باشد .

جهت  سترون سازي محيط هاي كشت دراتوكلاو از درجه حرارت 121 درجه سانتيگراد ، به مدت  15 دقيقه وتحت 15 پوند فشار ،استفاده مي شود.جهت سترون سازي پسماندهاي عفوني از درجه حرارت 121 درجه سانتيگراد ، تحت 15 پوند فشار وبمدت حداقل 30 دقيقه تايك ساعت ، استفاده مي گردد.

صحت عملكرد دستگاههاي فورواتوكلاو بايد بوسيله انديكاتورهاي شيميايي و بيولوژيكي بررسي گردد.

 

ضدعفوني نمودن :

جهت ضدعفوني نمودن ، ارزانترين ودردسترس ترين ماده ، مايع سفيد كننده خانگي مي باشد ، به شرط اينكه داراي كلرفعال به ميزان 5 % باشد. جهت ضدعفوني نمودن خون ، مايعات بدن ومواد دفعي بيماران از رقت 10/1 آن و نيز جهت ضدعفوني نمودن كف ، زمين ، ديوار ولباس ازرقت 50/1 آن استفاده مي شود. همچنين مي توان از محلول هيپوكلريت سديم به ميزان 100 ميلي ليتر در ليتر ، جهت ضدعفوني نمودن  مايعات بدن  ، خون ومواد دفعي بيماران ويارقت 20 ميلي ليتر درليتر آ ن جهت ضدعفوني نمودن كف ، زمين ،  ديوارولباس استفاده نمود.ازمحلولهاي ضدعفوني كننده ديگر كه جهت سطوح مي توان استفاده نمود ، الكل 70 % ومحلول آب اكسيژنه 3 % مي باشد که استفاده از محلول اخير جهت فلزات مناسب نمي باشد.محلول فنل 5% نيزجهت ضدعفوني مواد ووسايل آلوده به باکتري مايکو باکتريوم توبرکلوزيس استفاده مي شود.

 

پسماند هاي آزمايشگاهي :.

در آزمايشگاه انواع پسماندهاي عادي (خانگي ) ، پسماندهاي عفوني ، شيميايي ، تيز وبرنده ، پرتوزا وتركيبي ( تركيبي ازمواد شيميايي  ، راديواكتيو وياعوامل عفوني ) وغيره توليد ميشود.

به منظور حفظ سلامت افراد ، محيط زيست وجلوگيري از اثرات سوء پسماندها ، مديريت ايمن وصحيح آنها ضروري است. برنامه مديريت شامل مراحل تفكيك (جداسازي ) ، آلودگي زدايي ، ذخيره ( انباشت ) ، حمل ونقل ودفع مي باشد.

از راههاي دفع بهداشتي زباله ها مي توان به اتوكلاو كردن ، سوزانيدن دركوره مخصوص (طراحي مناسب كوره واخذمجوزهاي لازم از سازمان حفاظت محيط زيست) ، دفن نمودن در زير خاک ،  سيستم فاضلاب

 ( اخذ مجوز از سازمان حفاظت محيط زيست براساس نوع  ، مقدار وغلظت هاي پسماندهاي توليدي توسط هر آزمايشگاه) ، موادشيميايي ضدعفوني كننده  ، اشعه UV (نفوذ كم برروي لايه نازك مواد ) ، اشاره نمود.

كليه پسماندهاي آلوده آزمايشگاهي بايد باروش مناسب آلودگي زدايي وسپس به طريقه بهداشتي وبه طور روزانه دفع گردند.پسماندهاي تيز وبرنده بايد درمحفظه هاي مقاوم مخصوص (Safety Box)  قرار گرفته وقبل از اينكه كاملا پرشوند ،  به طريقه بهداشتي دفع شوند.

دفع پسماندها بايد دركيسه هاي ضخيم ،  مقاوم ورنگي مطابق با قوانين كشور (زرد ) انجام پذيرد.

درموقع جمع آوري  ، حمل ودفع پسماندها بايد از وسايل و پوششها ي حفاظتي استفاده شود.

تمامي مراحل جمع آوري وحمل ونقل پسماندها بايد با دست انجام پذيرد ، زيرا وسايل مكانيكي باعث پاره شدن كيسه ها وترشح و پاشيدن مواد آلوده مي‌گردد.

اصول کلي حفاظت و پيشگيري از آلودگي کارکنان و محيط آزمايشگاه ( قسمت 4)

نکات ايمني هنگام كار با وسايل شيشه اي

موارد ايمني زير را هنگام کار با وسايل شيشه اي رعايت نماييد:  

·        ظروف شيشه اي شكسته يا ترك خورده را دور بريزيد.

·        هرگزدرظروف شيشه اي را با قدرت و فشار باز نكنيد ، درهايي كه چسبيده يا فرو رفته اند ، بايد بريده شوند.

·        بايد قبل از شستشو ، وسايل شيشه اي آلوده را ضدعفوني نمود.

·        بايد قطعات شكسته و يا دور ريختني را در يك محفظه مخصوص و مقاوم قرار داد .

·        ظروف شيشه اي داغ را بايد با دستكش هاي مقاوم به حرارت جابجا نمود.

·        وسايل شيشه اي شكسته شده را فقط با روش هاي مكانيكي جابجا نمائيد.

·        حتي الامكان از ملزومات آزمايشگاهي يكبار مصرف استفاده نمائيد .

 

رعايت موارد ايمني در هنگام كار با سانتريفوژ :

آئروسل ها : بايد حتي الامكان سانتريفوژ در هنگام كار، حداقل ميزان آئروسل را ايجاد كند .

استفاده از سانتريفوژ : هنگام روشن كردن سانتريفوژ مطمئن باشيد كه در آن كاملاً بسته شده باشد.

آلودگي :  از سانتريفوژ نمودن لوله هاي حاوي نمونه خون ، ادرار ، خلط .... و يا مايعات قابل اشتعال كه درپوش نداشته باشد، خودداري نمائيد.در هنگام سانتريفوژ يك سيستم خلاء ايجاد مي شود كه باعث تبخير مايعات       مي گرددكه مي تواند منجربه ايجاد ذرات آئروسل از مواد آلوده شده و ياسبب انفجار مايعات قابل اشتعال گردد .

عوامل عفوني  : همه كشت ها و يا نمونه هايي كه در آنها احتمال ايجاد آئروسل هاي عفوني وجود دارد ، بايد در لوله هاي مخصوص سانتريفوژ كه كاملاً دربسته باشد و در محفظه هايي با در كاملاً محكم سانتريفوژ گردد .

تميز كردن : بايد سانتريفوژ بطور مرتب با محلول هيپوكلريت سديم با رقت10/1 و يا مواد مناسب ديگر ضدعفوني شود .

طراز نمودن :هنگامي كه باسانتريفوژكارمي كنيد  بايد مطمئن شويدكه سيستم تعادلي آن درست باشد .روتورهاي متعادل نشده در چرخش ايجاد ارتعاش مي كنند .

در صورت شکستگي و يا مشکوک شدن به شکستن لوله در سانتريفوژ، بايد موتور خاموش  شده وبه مدت 30 دقيقه صبر نمائيد. اگر بعد از خاموش شدن سانتريفوژ متوجه شکستگي لوله شديد ، بايد بلافاصله درآن را بسته و به مدت 30 دقيقه صبر نموده وسپس اقدام به تميز نمودن و ضدعفوني کردن محل نماييد.( مطابق دستورالعمل  چگونگي حفاظت در مواقع شکستن ظروف حاوي مواد آلوده و يا ريختن مواد آلوده).

           

كرايوستات (Cryostat ) و ميكروتوم (Microtom) :

وسايل فوق جزء وسايل خطرناك مي باشند كه داراي تيغه برنده اي هستند كه ممكن است باعث بريدگي پوست

گردد .تفاوت اصلي اين دو وسيله آن است كه در ميكروتوم ، بافت هايي مورد برش قرار مي گيرند كه در پارافين غوطه ور شده و عموماً آلوده كننده نيستند ، اما كرايوستات يك وسيله بسيار خطرناك است چون بافت مورد استفاده منجمد بوده و ثابت نمي گردد و مي تواند محتوي عوامل آلوده باشد كه بايد توصيه هاي ايمني زير را در مواقع كار با آنها به كار بست . دو نوع حادثه قابل پيشگيري شامل :

 1- عفونت و 2- صدمات مكانيكي ممكن است مشاهده گردد .

  

   كنترل عفونت  :

·    گيره نگه دارنده بلوك و برس بايد جهت آلودگي زدايي در محلول ضد عفوني كننده مناسب قرارداده شود.            

·    بايد بعد از اتمام كار با كرايوستات ، دستگاه به دفعات با الكل 70% ضدعفوني گردد .

·    بايد حداقل هفته اي يكبار يخ دستگاه آب گردد و اگر انتظار مي رود كه بافت با باكتري مايكو باكتريوم آلوده باشد بلافاصله دستگاه با يك ماده موثر بر عليه عامل توبركولوز ضدعفوني گردد (مطابق دستورالعمل ضدعفوني نمودن)

·       بايد اقدامات حفاظتي شديدي در مواقعي كه با عامل Creutzfeld-Jakob سر و كار داريم ، بكار گرفته شود .استفاده از هيدروكسيد سديم ( سود سوزآور) جهت آلودگي زدايي توصيه مي شود .(مطابق دستورالعمل ضدعفوني نمودن)

·       بايد از دستكش و ساير وسايل حفاظتي مناسب استفاده نمود .

·       بايد هنگام برش ، دريچه دستگاه بسته باشد .

·       بايد مدارك مربوط به روش هاي آلودگي زدايي موجود بوده و سوابق مربوط به آن نگهداري شود .

 

    صدمات مکانيکي :

 وسايل فوق به علت استفاده از تيغه خطرناك مي باشند ، لذا بايد توصيه هاي زير را هنگام كار با تيغه بكار بست :

هرگز تيغه را بدون محافظ رها نكنيد . 

تيغه هاي يكبار مصرف را در محفظه مقاوم مخصوص وسايل برنده قرار دهيد.

ا گر بدون برداشتن تيغه ، نمونه ها را تعويض مي نمائيد ، تيغه را با محافظ انگشتان بپوشانيد. در اين هنگام دسته      آن   بايد قفل شده باشد .

 

   

    سطوح :

سقف ، ديوار ، كف و سطوح ميزهاي آزمايشگاه بايد غيرقابل نفوذ بوده و بايد سطوح ميزها را فوراً بعد از آلودگي با نمونه يا بعد از اتمام كار روزانه با مواد ضدعفوني كننده مانند هيپوكلريت سديم با رقت 5 گرم در ليتر

يا5/0 گرم درصد و يا هرگونه محلول سفيد كننده خانگي كه به نسبت 10/1 رقيق شده باشد (به شرط اينکه داراي

کلر فعال 5% باشند) ، ضدعفوني نمود .

 

      نگهداري مواد خطرناك :

بايد معرف ها ، مواد شيميائي (اسيدها ، بازها و ...) و يا رنگ هاي داراي خواص سمي را در قفسه يا محفظه هاي عايق از نظر خارج شدن بخار قرار داد .چيدمان محلولهاي فوق نبايد بر اساس حروف الفبا انجام گيرد.بايد مايعات خطرناك مانند اسيدها يا قلياها در قفسه هايي با ارتفاع زير سطح چشمي ذخيره شوند .ذخيره سازي محفظه هاي بزرگ بايد نزديك زمين باشد .

(نگهداري مواد خطرناک بايد مطابق با اطلاعات موجود دربرگه شناسائي ايمني مواد شيميائي يا  Material Safety Data Sheet =MSDS    باشد).                                                

    

      ضدعفوني كردن وسايل آزمايشگاهي : 

يخچال ها ، فريزرها ، بن ماري ، سانتريفوژ و .... بايد بطور مرتب تميز شده و نيز بطور متناوب منطبق بر برنامه زمانبندي كه بوسيله مسئول آزمايشگاه تعيين مي گردد ، ضدعفوني گردند. مخصوصاً در مواردي كه آلودگي مهمي به وجود آيد بايد فوراً اين عمل انجام شود .

در هنگام تميز كردن آزمايشگاه و وسايل بايد دستكش ، گان و لباس هاي حفاظتي مناسب پوشيده شود .

 نکته مهم : وسايل و تجهيزات بايد قبل از انتقال به بيرون از مرکزجهت تعمير و يا تعمير در داخل مرکز با مواد ضدعفوني کننده مناسب، ضدعفوني گردند.

 

روش هاي جدا سازي بيماران  :

هنگامي كه با بيماران تماس داريد ، بايد كاركنان آزمايشگاه با مشورت كميته كنترل عفونت ، روش هاي جداسازي بيماران را كه بوسيله بيمارستان تعيين شده ، مورد توجه قرار داده و رعايت موارد ايمني را بنمايند .

 

 

 

 

مشخص نمودن وسايل و نواحي تميز و آلوده :

همه تلفن ها ، دستگيره در ، صفـــحه كليد ويدئو ، صفحه كليد كامپيوتر و ديــــگر وسايلي كه در تماس با دست

هستند ، ممكن است آلوده باشند. در اين موارد ممكن است لازم باشد كه برچسب هشداردهنده بر روي آنها نصب شود و بايد تمام روش هاي لازم جهت جلوگيري از آلودگي وسايل فوق مورد استفاده قرار گيرد .

اشخاصي كه در اين مناطق با دست هاي بدون دستكش و با اين وسايل در تماس مي باشند بايد دستكش بپوشند و يا دستهايشان را بعد از تماس با اين وسايل بشويند .

حتي الامكان بايد از تماس دست با صورت مخصوصاً هنگامي كه از تلفن و وسايل مشابه ديگر ، استفاده
مي گردد خودداري نمود . بايد كاركنان نواحي فني قبل از تماس با وسايل فوق دستكش ها را بيرون بياورند.

همچنين مي توان از پوشش هاي پلاستيكي جهت صفحه كليد كامپيوتر ، تلفن ها وغيره، در مواقع آلودگي هاي مهم استفاده نمود .

 

راههاي خروج :

بهيچوجه نبايد خروجي ها و راهروها مسدود باشند. نبايد زباله ها ، وسايل ذخيره ، لوازم يا مبلمان غير قابل استفاده را در راههاي خروجي و راهروها قرار داد. نبايد درهاي خروجي نيز مسدود يا قفل شده باشند .

بايد وسايل آتش نشاني،پتوها، دوش هاي اضطراري وغيره در معرض ديد ودر دسترس باشد .راههاي منتهي به ساختمان نيز بايد باز باشد.

 

 ورود کودکان :

بهيچوجه نبايد کودکان و افراد زير 16 سال سن به محل هاي فني آزمايشگاه وارد شوند.

 

کمکهاي اوليه

  بايد جعبه كمك هاي اوليه ونيز مکاني جهت ارائه کمکهاي اوليه در آزمايشگاه وجود داشته باشد.

 

 وسايل شخصي كاركنان :

 نبايد وسايل شخصي مانند كيف پول ، كت ، پوتين يا چكمه ، ليوان چاي و قهوه ، زيرپيراهني ، غذاهاي بسته بندي نشده و يا داروها را در قسمت هاي فني آزمايشگاه قرار داد .

                                                                                      

    دفع زباله :

 از تجمع زباله جلوگيري نموده و بايد حداقل يكبار در روز دفع شوند.

 

    کنترل ورود حيوانات :

بوسيله نصب توري و سمپاشي نمودن وغيره، ورود حشرات ، جوندگان و ... را در محيط آزمايشگاه كنترل نمائيد.  همچنين حيوانات خانگي نبايد به محل هاي فني آزمايشگاه وارد شوند.

 

 استفاده از وسايل تزئيني در محيط آزمايشگاه :

     استفاده از وسايل مربوط به جشن ها بايد با روش هاي سازمان يافته اي انجام شود. نبايد در اين رابطه ازوسايل      تزئيني الكتريكي ، شمع هاي مومي و وسايل ديگري كه احتمال بروز آتش سوزي را به دنبال دارد ، استفاده نمود .

اصول کلي حفاظت و پيشگيري از آلودگي کارکنان و محيط آزمايشگاه ( قسمت 3)

مو  :

بايد موها در پشت سر جمع شده و روي شانه رها نشده باشند. اين عمل جهت جلوگيري از تماس آنها با مواد و سطوح آلوده و نيز پيشگيري از پراكنده كردن ارگانيسم ها در داخل محيط هاي كاري مي باشد .

همچنين بايد دقت نمود كه موها با وسايل در حال حركت مانند سانتريفوژ يا ميكروتوم تماس نداشته باشد بايد دراين موارد از پوشش هاي يكبار مصرف جهت پوشاندن موها استفاده نمود.

 

استفاده از جواهرات و زينت آلات :

نبايد از جواهرات و زينت آلات به جز حلقه ازدواج ( در مواردي که مغاير با اصول ايمني و بهداشت نباشد) استفاده نمود. چون ممكن است به وسايل گيركرده و يا داخل مواد آلوده آويزان شوند.

آرايش كردن نيز در محيط فني آزمايشگاه ممنوع مي باشد .

 

ريش : 

تمام اقدامات حفاظتي ذكر شده در مورد مو ، بايد در مورد ريش آقايان نيز در نظر گرفته شود. داشتن ريش بلند خطرناك است زيرا ممكن است در داخل وسايل درحال حركت  گير كند . در ضمن مي تواند به عنوان يك منبع مهم آلودگي باشد. در اين موارد بايد از پوشش هاي يكبار مصرف جهت پوشاندن ريش استفاده نمود.  همچنين ريش بلند مي تواند بعنوان يك مشكل مهم در استفاده از دستگاه هاي کمک تنفسي مطرح شود .

 

وسايل تيز و برنده :

بايد در مواقع كار با وسايل تيز و برنده شامل سوزن ها ، اسكالپل ، شيشه هاي شكسته نهايت دقت و احتياط را بكار بست. بايد در صورت امكان تمام  وسايل تيز را  با استفاده  از روش هاي مكانيكي  ( مانند فورسپس هايي که

 

تيغه اسكالپل را برداشته و يا وسايلي كه سوزن و اكوتينر را بر مي دارد ) جابجا  نمود. 

نبايد سوزن هاي استفاده شده، قيچي وبريده ، خم و يا شكسته شود. بايد فوراً وسايل تيز را در محفظه هاي مقاوم مخصوص ترجيحاً ظروف ايمني ( (Safety Boxقرار داد و آن محفظه ها را نيز قبل از اينكه بطور كامل پرشوند، مطابق بر اصول صحيح دفع نمود . (به دستورالعمل دفع صحيح مواد آلوده مراجعه شود) 

 

وسايل و دستگاه هاي كمك تنفسي :

بايد وسايل كمك تنفسي مناسب در دسترس كاركنان باشد تا آنها را در مقابل تنفس مواد آلوده ، گرد و غبار مضر ، ميكروارگانيسم ها ، گازها و بخار مضر حفاظت كند ، مخصوصاً در مواردي كه كنترل فني مناسبي براي جلوگيري از ورود اين مواد خطرناك انجام نشده و يا اقدامات كافي نبوده و يا اينكه نمي توان وجود اين مواد خطرناك را بوسيله حواس درك نمود .

در موارد ضروري وسايل مختلفي مانند ماسك هاي گردوغبار ، ماسك هاي گاز ، .....ونيز وسايل پيشرفته اي مانند وسايل كمك تنفسي با ذخيره هواي زياد ، ممكن است مورد استفاده قرار گيرد .

افرادي مي توانند از اين وسايل استفاده كنند كه از نظر وضعيت جسماني قادر به تنفس بوسيله وسايل مزبور بوده و در اين زمينه آموزش هاي لازم را ديده باشند .

در مواردي كه ماهيت ماده خطرناك از نظر تنفسي مشخص نبوده و يا مقدار اكسيژن کمتر از5/19%  باشد و يا نتوان وجود اين مواد خطرناك را بوسيله حواس درك نمود ، بايد از وسايل تنفسي مجهز به کپسول اکسيژن  با  فشار مثبت استفاده شودکه در اين گونه وسايل ارتباط تنفسي با فضاي بيرون قطع مي شود.

بايد وسايل تنفسي مانند كيسه هاي مخصوص احياء و نيز كيسه هاي پلاستيكي يكبار مصرف مخصوص تنفس دهان به دهان در مناطقي كه ممكن است نياز به احياء باشد ، نگهداري و در دسترس قرار گيرد .

در موارد كاربرد روش هاي حفاظتي تنفسي ، بايد منطبق بر استانداردهاي موجود ، انتخاب وسايل ، روش استفاده  تميز كردن و نگهداري ، ارزيابي كارآيي و آموزش هاي لازم در اين زمينه به صورت مكتوب در دسترس بوده و نگهداري شود .

 

دوش اضطراري :

بايد در آزمايشگاه دوش هاي اضطراري ، در محل هاي مناسب نصب شوند ، مخصوصاً در بخش هايي از آزمايشگاه كه از مواد شيميايي سوزاننده استفاده مي شود . تعداد اين دوش ها بستگي به وسعت كاري و فضاي آزمايشگاه دارد . حتي الامكان درجه حرارت آب مورد استفاده در دوش ها معتدل باشد .

همچنين عملكرد دوشها و سيستم  فاضلاب آنها  بايد بطور متناوب بررسي شود . به علت استفاده كم از چنين          

فاضلاب هايي ، مي توان مقدار كمي روغن معدني در آن ريخت و طبق برنامه اي منظم آب را با فشار وارد نمود.

اصول کلي حفاظت و پيشگيري از آلودگي کارکنان و محيط آزمايشگاه(قسمت2)

لباس كاركنان :

معمولاًكارفرما پوشش مشخصي را براي کاركنان درنظرمي گيرد . اين لباس بايد تميزو مرتب بوده و ازكيفيت مناسبي برخوردار باشد.اين لباس ها که جهت محافظت از آلودگي و کثيف شدن ديگر لباسها پوشيده مي شوند، شامل گان ها ، کت هاي آزمايشگاهي ، پيش بند ، شنل ويا لباس هاي مشابه مي باشد.  

هنگام كار در آزمايشگاه همه كاركنان فني بايد حداقل از يك روپوش آستين بلند كه جلوي آن كاملاً بسته شود و يا يك كت آزمايشگاهي بلند با آستين هاي بلند كه سر آستين آن كاملاً بسته باشد ، استفاده نمايند .

در مواقعي كه مواد بسيار خطرناك و آلوده مورد استفاده قرارمي گيرند ، مي توان از پيش بندهاي پلاستيكي يكبار مصرف يا روپوش يكبار مصرف غير قابل نفوذ به مايعات نيزاستفاده نمود كه حفاظت كافي را در مقابل ترشح خون و مواد شيميايي ايجاد كند. در مواقع استفاده از اين پيش بندها ، مي توان از محافظ هاي آستين دار جهت حفاظت بازو استفاده نمود.

هنگام ترك محل هاي فني و مخصوصاً حضور در محل هاي عمومي ( آبدارخانه ) بايد روپوش را از تن خارج نمود. بايد در فواصل زماني مناسب روپوش ها را تعويض نمود تا از پاكيزگي آنها مطمئن بشويم. اگر اين لباس ها با مواد خطرناك آلوده شوند ، بايد بلافاصله تعويض گردند.

كت هاي آزمايشگاهي آلوده ، گان ها و .... را بايد در كيسه هاي مشخص و مناسب كه غير قابل نفوذ باشند ، قرارداد و سپس در حرارت مناسب و مدت زمان كافي شست تا از عدم آلودگي آنها مطمئن شويم . بايد پوشش هاي يكبار مصرف بعد از استفاده طبق مقررات دور ريخته شوند .

نبايد اين گونه لباس ها را جهت شستشو از آزمايشگاه خارج نمود (عدم انتقال به منزل ويا خشک شوئي) .

 بايد لباس هاي بيروني در قفسه هاي شخصي مخصوص در بيرون از نواحي فني آزمايشگاه قرار داده شوند .

بايد توجه نمود كه استفاده از روپوش آزمايشگاهي جهت نمونه گيري و خونگيري الزامي است .در مواردي که کارکنان وظايفي را در خارج آزمايشگاه بعهده دارند ( مواقعي كه با بيماران سروكار دارند ) ممكن است بر حسب مورد، نياز به پوشيدن كت ، روپوش آزمايشگاهي وغيره داشته باشند .

 

برنامه بهداشت و واکسيناسيون کارکنان :

بايدبرنامه واکسيناسيون، به خصوص درموردبيماري هپاتيتB ،تست پوستي درموردمايکوباکتريوم توبرکولوزيس (جهت کارکناني که با اين ارگانيسم کار مي کنند) و معاينات و آزمــــايشهاي دوره اي جهت کـــارکنان در نظر

گرفته شود. همچنين خانمهاي حامله و افرادمبتلا به نقص سيستم ايمني نبايد در بخشهاي خيلي خطرناک کار کنند (به دستورالعمل واکسيناسيون وبهداشت مراجعه شود) .

 

كفش ها

كفش بايد راحت و داراي كف لاستيكي باشد و تمام پا را بپوشاند . هرگاه كه احتمال ريختن مواد وجود دارد،

بايد روكش هاي يكبار مصرفي كه در مقابل نفوذ مايعات ، مقاوم مي باشند ، پوشيده شود . نبايد از كفش هاي پارچه اي استفاده نمود زيرا مواد شيميايي يامايعات عفوني و آلوده را به خود جذب مي نمايد .

 استفاده از کفش هائي ازجنس مواد غير قابل نفوذ به مايعات مانند چرم ويا مواد مصنوعي ، توصيه مي گردد.

                                                               مدير ايمني وبهداشت آزمايشگاه مرجع سلامت

                                                                                   دكتر شهلا فارسی                                                                          

اصول کلي حفاظت و پيشگيري از آلودگي کارکنان و محيط آزمايشگاه(قسمت 1)

 

در آزمايشگاه انواع عوامل بيماريزاي بيولوژيک با منشاء خون ، مايعات بدن وغيره وجود داشته و همچنين در محيط آن خطراتي مانند مواد عفوني ، مواد راديواکتيو، مواد شيميائي ،جريان الکتريسيته ، وسايل مکانيکي، موادآتش زا ، مواد سرطان زا، پسماندهاي خطرناک وغيره موجود بوده که در صورت عدم رعايت صحيح اصول ايمني ميتواند سلامت را تهديد نمايد.بنابراين اجراي برنامه ايمني داراي اهميت ويژه اي مي باشد

در طراحي فضاي آزمايشگاه ، علاوه بر وسعت کاري، بررسي و تعيين تعداد و ابعاد تجهيزات ونيز نيروي کاري مورد نياز، به اين موضوع بايد توجه نمودکه يک محيط کاري ايمن در ارتباط با محيطهاي اداري و عمومي ايجاد شود که خطر سرايت عوامل بيماريزا را به اجتماع محدود نمايد.

از آنجا که آزمايشگاهها داخل بيمارستان، دانشگاه، مرکز تحقيقاتي، مراکز بهداشتي وغيره قرار دارند، در طراحي فضاها بايد توجه گردد که به علت ورود و مراجعه بيمار، دانشجو، محقق وغيره به آزمايشگاه بايد بخشهاي اداري کاملا از بخشهاي فني آزمايشگاه مجزا بوده و افراد براي دسترسي به اين نواحي ، مجبور نباشند که از بخشهاي ديگر عبور نمايند.همچنين بايد محل پذيرش و نمونه گيري در فضائي کاملا مجزا در نظرگرفته شده و فضاي آبدارخانه نيز با فاصله مناسب از قسمتهاي فني آزمايشگاه قرار داشته باشد. 

 

اصل مهم :

بايد کارکناني که در سيستم بهداشتي _ درماني کار مي کنند ، فرض نمايند که تمامي نمونه هاي بيماران آلوده به ويروس HIV ويا ديگر عوامل بيماريزا با منشا خوني هستند.

 

استعمال دخانيات :

در تمامي بخش هاي فني آزمايشگاه استعمال دخانيات (سيگار، پيپ وغيره) ممنوع مي باشد . اين مواد
مي توانند عامل مهمي جهت ايجاد آتش سوزي در ارتباط با حلال هاي قابل اشتعال باشند . همچنين انتقال آنها از ميز كار به دهان مي تواند به عنوان مخزني جهت انتقال ميكروارگانيسم ها و توكسين ها عمل نمايد .

 

تماس دست :

بايداز تماس دست با صورت، چشم، گوش، بيني وغيره خودداري کرد.همچنين بايد از فرو بردن قلم دردهان، جويدن ناخن ونيزآدامس خودداري نمود.

 

 

خوردن غذا ، آشاميدني ها و غيره :

بايد در تمام بخش هاي فني آزمايشگاه (مکان هائي که پوشيدن روپوش الزامي است) از غذا خوردن ، آشاميدن و يا انجام ساير اعمالي كه سبب تماس دست با دهان مي گردد ، اجتناب نمود .

نمونه هاي آزمايشگاهي ( خون ، ادرار ، مدفوع ، خلط و ....) مي تواند حامل بسياري از عوامل بيماري زا باشد. اين موادكه روزانه دربخش هاي مختلف آزمايشگاه هاجابجا مي گردند و بعضي مواقع دريخچال هاي آزمايشگاه نگهداري مي شوند ، به عنوان يك منبع مهم آلودگي غذا و آشاميدني ها تلقي مي گردند .

 بهيچ وجه نبايد مواد غذائي را در يخچال بخش هاي مختلف آزمايشگاه نگهداري نمود .

بايد يخچال هاي مخصوص مواد غذائي را در فضاي آبدارخانه قرار داد. تنها با اين روش مي توان مطمئن شد كه مواد غذائي با نمونه هاي آزمايشگاهي در يك يخچال نگهداري نمي شوند .

 

استفاده از دستكش :

بايد هميشه دستكش در اندازه هاي متفاوت و از مواد مناسب و مرغوب ، در تمام بخشهاي فني در دسترس باشد

دستكش هايي از جنس لاتكس ، نيتريل و يا وينيل ، محافظت كافي را ايجاد مي نمايند. دستكش هايي كه از جنس لاتكس يا وينيل نازك تهيه شده باشند ، محافظت كافي را در مقابل سوراخ شدن بوسيله وسايل تيز ، ايجاد نمي نمايند .

دستكش ها بايد در اندازه هاي تا مچ ، آرنج و شانه در دسترس باشند .

نبايد دستكش ها را هنگام انجام كار تعويض نمود بلكه بايد بعد از اتمام كار اين عمل را انجام داد.(مگر اينکه آسيبي درآنها ايجاد گردد ) . كاركنان آزمايشگاه بايد اقدامات حفاظتي لازم را جهت جلوگيري از آلودگي محيط و پوست در مورد دستكش هاي آلوده انجام دهند .

جهت اهداف مختلف بايد از دستكش هاي متفاوتي استفاده نمود ، شامل :

·        دستكش هاي لاستيكي يا چرمي كه درهنگام كارهاي سنگين ، سرو كار داشتن با وسايل داغ و يا هنگام خالي كردن محفظه هاي محتوي مواد خطرناك استفاده مي شود .

·        دستكش هاي خانگي که جهت تميز نمودن ، شستن وسايل شيشه اي و ضد عفوني كردن مورد استفاده قرار مي گيرد.

·        دستكش هاي جراحي (لاتكس ) که در مواقع كار با خون ، مواد خطرناك وغيره استفاده مي شود.

·        دستكش هاي پلاستيكي يكبارمصرف که در مواقع اضطراري مورد استفاده قرارمي گيرد (اين گونه دستکشها هيچگونه نقش حفاظتي را درمقابل ميکرو ارگانيسمها ايجاد نمي کنند) .

 

 

دستكش ها نبايد شسته شده و مجدداً مورد استفاده قرارگيرند ، زيرا ازكيفيت و ميزان نقش حفاظتي آنها كاسته    مي شود. اگر دستكش ها جهت استفاده مجدد با مواد شوينده و يا مواد ضدعفوني کننده شسته شوند، ممكن است مواد شوينده سبب افزايش نفوذ مايعات از طريق سوراخ هاي نامرئي شده و يا مواد ضدعفوني باعث خراب شدن دستكش ها گردند. حلال هاي آلي سريعاً سبب آسيب ديدن دستكش هاي لاتكس گرديده و بعضي از حلال ها،دستكش هاي وينيلي را حل مي نمايند .

مي توان دستكش هايي مانند دستكش هاي لاستيكي خانگي را كه استفاده عمومي داشته و ممكن است در تماس با خون بوده و يا جهت تميز كردن و آلودگي زدايي بكار بروند ، ضدعفوني و مجدداً استفاده نمود اما اگر بريدگي ، سوراخ يا بد رنگي در آنها مشاهده گرديد ، بايد دور انداخته شوند .

دستكش ها را بايد بعد از پوشيدن و قبل از كار از نظر نقايص مرئي بررسي نمود .

پوشيدن دو جفت دستكش هنگام اتوپسي و يا زمانيكه امكان آلودگي با خون و مايعات بدن ( مثل كار در بخش اورژانس ) وجود دارد ، توصيه مي گردد.بررسي ها نشان داده كه آلودگي پوست در زمان استفاده از دو دستكش كمتر از زمان استفاده از يك دستكش اتفاق افتاده است . همچنين جراحان بايد هنگام جراحي از دو دستكش استفاده كنند كه در اين حالت ميزان سوراخ شدن دستكش داخلي كمتر از ميزان سوراخ شدن هنگام استفاده از يك دستكش است به هرحال هنگام استفاده از دو دستكش نيز بايد حفاظت فيزيكي كافي را در مقابل سوراخ شدن اتفاقي آنها بوسيله وسايل تيز مدنظر داشت .

گرچه بيشتر كاركنان آزمايشگاه از دستكش هاي لاتكس استفاده مي كنند ولي حدود 6 تا 17% افراد ممكن است به لاتكس حساسيت داشته باشند كه درماتيت هاي تماسي آلرژيك در نتيجه وجود مواد شيميائي موجود در طي مراحل توليد لاتكس يا مواد ديگر دستكش ها ديده مي شود. استفاده از دستكش هاي نخي و يا دستكش هاي بدون مواد شيميائي معمولاً از بروز درماتيت هاي آلرژيك جلوگيري مي کند.جهت جلوگيري از تماس با پروتئين هاي لاتكس بايد از دستکش هاي حاوي پروتئين کم ، دستکش هاي بدون پودر و يا دستکش هاي ساخته شده از جنس نيتريل ، پلي اتيلن ويا مواد ديگر استفاده نمود.

 

استفاده  از دستكش در موارد زير الزامي است :

هنگام نمونه گيري ، نقل و انتقال نمونه ها و انجام مراحل آزمايش و همچنين زماني كه دست ها با مواد آلوده ، سطوح آلوده و يا وسايل آلوده در تماس هستند و نيز در موارد تماس با بافت ، خون ، سرم ، پلاسما ، مايع آمنيوتيك، مايع نخاع ، ترشحات واژن ، مايع مني ، مايع حاصل از شست و شوي برنش ، مايع سينوويال ، جنب ،

 

 

پريتوان ، پريكارد ، شير پستان و يا ديگر مايعات بدن كه ممكن است با خون آلوده شوند ، بايد از دستكش استفاده نمود .      

طبق توصيه^¬ CDC بايد در موارد تماس با نواحي از بدن بيمار كه به طور طبيعي استريل هستند ، از دستكش استريل استفاده نمود.در مواقع تماس با مخاط و يا فعاليت هاي آزمايشگاهي، استفاده از دستكش استريل ضرورتي ندارد.همچنين در فواصل تماس با بيمارجديد بايد دستكش ها تعويض گردند .

 

عدم قرار دادن درپوش سرسوزن روي آن :

به هيچوجه نبايد بوسيله دست  ، سوزن هاي استفاده شده از سرنگ يکبار مصرف جدا گردد ويا درپوش سرسوزن روي آن قرار گيرد.در مواقعي که ناگزير به انجام اين کار شديد ، بايد در پوش را روي يک سطح قرار داده وبا کمک يک دست اين کار را انجام دهيد.  

 

برداشت مايعات با پي پت :

هرگز عمل برداشت مايعات با پي پت را بوسيله دهان انجام ندهيد. در اين مورد در رابطه با اهداف مختلف ، وسايل متفاوتي جهت برداشت مايعات بوسيله پي پت وجود دارد .

همچنين نبايد قطرات انتهائي نمونه با فشار زياد خارج شود زيرا ممكن است باعث ايجاد قطرات بسيار ريز يا آئروسل گردد .

    

 شست و شوي دست :

مهمترين اقدام پيشگيرانه و ايمني ، شست و شوي مكرر دست مي باشد كه بايد هميشه صابون (ترجيحاً صابون مايع) و مواد ضدعفوني كننده جهت تميز نمودن پوست در دسترس كاركنان قرار گيرد .

 

شست وشوي دستها در موارد زير الزامي است :

·        فوراً بعد از تماس اتفاقي پوست با خون ، مايعات بدن و يا بافت ها بايد دست ها يا ديگر نواحي پوست كاملاً   ضدعفوني و شسته شوند . اگر تماسي با مواد آلوده از طريق پاره شدن دستكش ها بوجود آيد ، بايد بلافاصله دستكش ها را بيرون آورد و دست ها را كاملاً شست  .

·        قبل و بعد از تماس با بيماران و يا تماس با نمونه هاي آزمايشگاهي

·        بعد از اتمام كار و قبل از ترك آزمايشگاه

·        بعد از در آوردن دستكش ها و يا قبل از آنكه دستكش جديدي پوشيده شود .

 

¬Central for Disease Control & Prevention (USA)

بايد قبل از خوردن ، آشاميدن ، سيگاركشيدن ، آرايش كردن ، تعويض لنزهاي تماسي چشمي و قبل و بعد از توالت رفتن دست ها را شست . همچنين قبل از هر گونه فعاليتي كه در آن دست با مخاط چشم ها يا خراش هاي پوست در تماس کامل است، شست و شوي دست با آب جاري و صابون توصيه مي گردد. بهر حال استفاده از هر ماده شوينده استانداردي قابل قبول  مي باشد . درمناطقي كه  دسترسي به آب امــــكان پذير نيست ،     

مي توان از ژل هايامايعات داراي پايه الکل استفاده نمود.مي توان دست ها را با دستمال كاغذي تميزکرده و سپس آنها را با كف هاي تميز كننده شست .نبايد از محصولات صابوني كه ممكن است سلامت پوست را به خطر بيندازد ، استفاده نمود.استفاده از يك كرم دست مرطوب كننده ، ممكن است التهاب پوست را كه بوسيله شست و شوي مكرر دست ايجاد شده ، كاهش دهد .

   بايد توجه نمود كه بريدگي ها، زخم ها و جراحات پوستي (اگزما) با پانسمان غير قابل نفوذ به آب پوشانده شوند.

 

شست وشوي چشم : 

بايد مخصوصاً در بخش هايي كه اسيد ، مواد سوزاننده ، مواد خورنده و يا ديگر مواد شيميايي مورد استفاده قرار              مي گيرند، جايگاه و محل ثابتي را جهت شست و شوي چشم در نظر گرفت . علاوه بر واحدهاي ثابتي كه اقدامات درماني فوري را فراهم مي نمايند، ممكن است از سيستم شست و شوي چشم كه قابل حمل نيز ميباشد ، استفاده نمود. عملكرد اين وسايل را بايد هر هفته بررسي نمود تا از كاركرد صحيح آنها و پاشيدن آب مطمئن شويم.همچنين بايد بطور مرتب محتويات اين وسايل را از نظر خلوص شيميايي و بيولوژيكي بررسي نمود .

 

محافظت از چشم و صورت :

بايد در مواقع كار با مواد سمي ، مواد سوزاننده ، مواد خطرناك شيميايي و بيولوژي و يا هنگامي كه امكان ترشح و يا پاشيدن خون و يا مايعات بدن وجود داشته و نيز هنگام تخليه اتوكلاو و ..... از عينك هاي حفاظتي (حفاظ دار ) و يا ماسك هاي چشم و صورت استفاده نمود .

استفاده از عينك هاي حفاظ دار مخصوصاً هنگام كار با مواد شيميايي خطرناك نسبت به عينك هاي حفاظتي كه روي عينك هاي معمولي قرار مي گيرد ، ترجيح داده مي شود .

استفاده از ماسك ها و حفاظ هايي كه از جنس پلاستيك شفاف بوده ( مانند ماسك هاي جوشكاران ) و تمام صورت و گردن را مي پوشاند ، توصيه مي گردد .اين ماسکها جهت استفاده طولاني مدت مانند اتوپسي نيز مناسب بوده و به راحتي آلودگي زدايي مي گردند.

لنزهاي چشم مخصوصاً لنزهاي نوع نرم (soft) مي توانند حلال ها و بخار حاصل از مواد را به خود جذب نمايند . بنابراين استفاده از آنها در اين موارد خطرناك مي باشد ، لنزهاي تماسي باعث تجمع مواد فوق در محل قرنيه شده

 

 

و در عين حال مانع خروج اشك مي گردند ، در حاليكه اشك ، مواد فوق را بوسيله شست وشو از چشم خارج        

مي نمايد . بايد به كاركنان سفارش نمود كه در اين گونه بخش ها ، لــنزهاي تماسي را بكار نبرند مگر اينكه از

عينك هاي حفاظ دار و يا ماسك هاي صورت استفاده كنند .

روز آزمایشگاه

جنش روز علوم آزمایشگاهی استان قم با همکاری امور آزمایشگاه دانشگاه علوم پزشکی قم برگزار شد که انصافا جای تقدیر و تشکر داره این اولین بار بود که همچین اتفاق توی استان قم می افتاد تقریبا همه همکاران آزمایشگاه ( بازنشسته ها - همکاران بیمارستان ها - همکاران بخش خصوصی و همکاران مرکز بهداشت ) حضور داشتند شب واقعا به یادماندنی بود .....

شرح وظایف پزشک هماهنگ کننده سل

شرح وظايف پزشک هماهنگ کننده سل دانشگاه / دانشکده

 

وظايف ذيل، زير نظر  و  با  حمایت فنی و اجرایی كارشناس مسئول بیماریهای واگیر و مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماریها انجام خواهد پذيرفت .

1-     پيگيري و دريافت بهنگام گزارش هاي آماري بيماري سل از شهرستانهای تابعه

2-     بررسي گزارشات آماري واصله از شهرستانها از نظر "بهنگام بودن، کامل بودن و صحت"

3-     ارسال بهنگام و کامل داده های آماری به مرکز مدیریت بیماریها

4-   تجزيه و تحليل داده های واصله، تفسير آنها و تهيه "گزارش اپیدمیولوژیک و عملکرد" (شامل وضعیت سالیانه سل بر اساس شاخص های فنی و ) و همچنین"گزارش عملکرد"  بصورت ادواری و مکتوب براي نمايش وضعيت موجود، پيشرفتها و نارسائي ها، شناخت مسائل و مشكلات و تعيين نيازها و اولويتها در زمينه برنامه کنترل سل و همچنين ارائه پیشنهادات و راهكارها ي ممكن و انعكاس آن به مقامات باللاتر(كارشناس مسئول بیماریهای واگیر و مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماریها، معاون بهداشتی ، ریاست دانشگاه، کمیته سل دانشگاه / دانشکده و مرکز مدیریت بیماریها) و همچنين به سطوح محيطي (به عنوان پسخوراند)

5-   برآورد و پیگیری تامين و توزيع مناسب امكانات و منابع مورد نياز برنامه سل ( اعم از بودجه , دارو , توبركولين , وسيله نقليه , رايانه , مواد و تجهيزات آزمايشگاهي و  ... )

6-   برنامه ریزی و انجام نظارت فني، پايش و ارزشيابي فعاليت ها (مبتنی بر چک لیست و بسته پایش و ارزشیابی تدوین شده در سطح کشوری)[1] و به منظور حصول اطمينان از حسن اجراي فعالیتهای روتین، برنامه ها و دستورالعملهاي ابلاغ شده به شهرستانها و همچنين مداخلات اعمال شده در سطوح  محيطي

7-     پيگيري تشكيل جلسات كميته سل دانشگاه / دانشکده ، تهيه و ارسال دعوتنامه ها، تهيه، تنظيم و ارسال صورتجلسات جهت واحدهاي ذيربط

8-     مشاركت با کمیته سل دانشگاه / دانشکده در كشف مشكلات علمي و اجرايي موجود در محيط و ارائه راهكارهاي مناسب براي رفع آنها

9-   پيگيري تشكيل جلسات هماهنگي درون و برون بخشي بمنظور تامين حمايت هاي لازم از برنامه سل و نيز جلب مشاركت همگاني در امر توسعه فعاليتهاي مرتبط

10- تعيين و تنظيم برنامه جامع عملیاتی سالیانه کنترل سل بر اساس برنامه استراتژیک چند ساله کنترل سل کشور و با مشارکت اعضای کمیته سل دانشگاه / دانشکده

11- تهيه متون کمک آموزشی (نظیر پوستر ، پمفلت  و ... ) مربوط به بيماري سل براي گروه هاي هدف مرتبط

12- برنامه ریزی و اجرای برنامه هاي آموزشي، باز آموزي و كمك آموزشي براي گروه هاي هدف مرتبط : مردم، كاركنان بهداشتي درماني نظام شبكه ها و سایر بخشها و سازمانهای ارائه دهنده خدمات بهداشتي درماني مرتبط  

13- مشاركت در تدوین و اجرای تحقيقات كاربردي بمنظور تسریع در دستیابی به اهداف تعیین شده برای برنامه کنترل سل

14- شركت در كنگره ها , سمينارها و دوره هاي آموزشي كشوري در زمينه بيماري سل

15- همكاري و هماهنگي با سازمانهاي غير دولتي و نظارت بر عملكرد آنها

16- همكاري و هماهنگي با سازمانها و مجامع علمي مرتبط با برنامه هاي پيشگيري و كنترل بيماري سل

شرح وظايف پزشک هماهنگ کننده سل شهرستان

وظايف ذيل، زير نظر  و  با  حمایت فنی و اجرایی كارشناس مسئول بیماریها انجام خواهد پذيرفت .

1-     جمع آوری و ثبت داده های آماری بیماران مبتلا به سل شهرستان در دفتر خطی و الکترونیک ثبت سل شهرستان

2-     ارسال بهنگام و کامل داده های آماری به سطح دانشگاه / دانشکده

3-   تجزيه و تحليل داده های بیماران، تفسير و تهيه گزارش اپیدمیولوژیک و عملکرد ادواری مكتوب براي نمايش وضعيت موجود، پيشرفتها و نارسائي ها، شناخت مسائل و مشكلات و تعيين نيازها و اولويتها در زمينه برنامه کنترل سل و همچنين ارائه پیشنهادات و راهكارها ي ممكن و انعكاس آن به مقامات بالاتر (كارشناس مسئول بیماریهای واگیر و  رئیس مرکز بهداشت و شبکه شهرستان، کمیته سل شهرستان و نیز پزشک هماهنگ کننده سل دانشگاه / دانشکده) و همچنين به سطوح محيطي (به عنوان پسخوراند)

4-   برآورد و پیگیری تامين و توزيع مناسب امكانات و منابع مورد نياز برنامه سل ( اعم از بودجه ، دارو ، توبركولين، وسيله نقليه ، رايانه ، مواد و تجهيزات آزمايشگاهي و  ... )

5-   برنامه ریزی و انجام نظارت فني، پايش و ارزشيابي فعاليت ها (مبتنی بر چک لیست و بسته پایش و ارزشیابی تدوین شده در سطح کشوری)[2] و به منظور حصول اطمينان از حسن اجراي فعالیتهای روتین، برنامه ها و دستورالعملهاي ابلاغ شده به واحدهای تابعه

6-     پيگيري تشكيل جلسات كميته سل شهرستان ، تهيه و ارسال دعوتنامه ها، تهيه، تنظيم و ارسال صورتجلسات جهت واحدهاي ذيربط

7-     مشاركت با کمیته سل شهرستان در كشف مشكلات علمي و اجرايي موجود در محيط و ارائه راهكارهاي مناسب براي رفع آنها

8-   پيگيري تشكيل جلسات هماهنگي درون و برون بخشي بمنظور تامين حمايت هاي لازم از برنامه سل و نيز جلب مشاركت همگاني در امر توسعه فعاليتهاي مرتبط

9-   تعيين و تنظيم برنامه جامع عملیاتی سالیانه کنترل سل با مشارکت اعضای کمیته سل شهرستان و بر اساس برنامه استراتژیک چند ساله کنترل سل کشور و برنامه جامع عملیاتی تهیه شده در سطح دانشگاه / دانشکده 

10- تهيه متون کمک آموزشی (نظیر پوستر ، پمفلت  و ... ) مربوط به بيماري سل براي گروه هاي هدف مرتبط

11- برنامه ریزی و اجرای برنامه هاي آموزشي، باز آموزي و كمك آموزشي براي گروه هاي هدف مرتبط : مردم، كاركنان بهداشتي درماني نظام شبكه ها و سایر بخشها و سازمانهای ارائه دهنده خدمات بهداشتي درماني مرتبط  

12- مشاركت در تدوین و اجرای تحقيقات كاربردي بمنظور تسریع در دستیابی به اهداف تعیین شده برای برنامه کنترل سل

13- شركت در كنگره ها , سمينارها و دوره هاي آموزشي ابلاغ شده در زمينه بيماري سل از سوی سطح دانشگاه / دانشکده

14- همكاري و هماهنگي با سازمانهاي غير دولتي و نظارت بر عملكرد آنها

15- همكاري و هماهنگي با سازمانها و مجامع علمي مرتبط با برنامه هاي پيشگيري و كنترل بيماري سل

---

[1] همانگونه که در بسته پایش و ارزشیابی و چک لیستهای مربوطه آمده است، لازمست پزشک هماهنگ کننده سل دانشگاه حداقل هر سه ماه یکبار نسبت به فیلد ویزیت بیماران MDR-TB ساکن در شهرستان های تابعه دانشگاه خود اقدام کند.

[2] همانگونه که در بسته پایش و ارزشیابی و چک لیستهای مربوطه آمده است، لازمست پزشک هماهنگ کننده سل شهرستان حداقل ماهی یکبار نسبت به فیلد ویزیت بیماران MDR-TB ساکن در محدوده شهرستان خود اقدام کند. همچنین لازمست پزشک هماهنگ کننده سل شهرستان، حداقل کلیه موارد سل ریوی اسمیر خلط مثیت شهرستان خود را در طی 2 هفته اول درمان طی یک فبلد ویزیت ملاقات و از مدیریت صحیح و کامل بیمار و افراد در تماس نزدیک او توسط پزشک مرکز بهداشتی درمانی اطمینان حاصل کند.

 

روز آزمایشگاه

روز آزمایشگاه مبارک

فرا رسیدن ایام فاطمیه سالروز شهادت دخت

 نبی اکرم حضرت فاطمه (س) بر همه مسلمین

 جهان اسلام تسلیت باد

راهنماي ايمني درموارد ريختن وياشكستن ظروف محتوي موادآلوده

سعي نماييدکمترتنفس کرده وسريعاً ازمحل دور شويد.

لباس وپوششهاي حفاظتي رابپوشيد.

مدتي صبركنيد تاآئروسلها ته نشست حاصل كنند. ( حداقل 15 دقيقه )

محل را باحوله كاغذي و يا تنزيب بپوشانيد.

ازمحلول ضدعفوني كننده مناسب به آرامي درمحل بريزيد .

درارتباط با نوع محلول مدتي صبرنمائيد.

بوسيله پنس ويا فورسپس پارچه وقطعات شيشه را داخل ظروف ايمن (Safety Box)  قرار دهيد.

 سپس محل راتميز نموده ودرصورت لزوم مجددا با ماده ضدعفوني عمل فوق را تكرار نمائيد.

اصول كلي ايمني و بهداشت فضا ،كاركنان ومحيط آزمايشگاه

آزمايشگاه در معرض آلودگي به انواع عوامل بيماريزاي بيولوژيك با منشاءخون ، مايعات بدن ، مواد شيميايي و غيره قرار دارند. اين عوامل مي‌توانند از طرق متفاوت مانند ترشح و پاشيدن ، بلع وتنفس ، تماس مستقيم با مخاط (چشم ، بيني ، دهان) و يا پوست ، بريدگي در اثر وسايل تيز و برنده ونيز وسايل شيشه اي شكسته ، ايجاد جراحت در اثر فرو رفتن سوزن در پوست ، برداشت مايعات با پي پت بوسيله دهان و نيز ايجاد خراش توسط حيوانات آزمايشگاهي سبب ايجاد بيماري گردند. علاوه برآن درمحيط كار ، خطراتي مانندمواد شيميايي سوزاننده ، مواد راديو اكتيو، جريان الكتريسته ، آتش سوزي و غيره وجود دارد كه در صورت عدم رعايت صحيح اصول ايمني مي تواند سلامت را تهديد نمايد. طبق گزارش مركز كنترل بيماريها درآمريكا درسال 1998 ، ميزان انتقال ويروس هپاتيت B در بين كاركنان مراكزبهداشتي درماني كه دراثر فرورفتن سوزن آلوده به بدن ايجادگرديده است ، بين 6%تا 30% و به طور متوسط 18% بوده است. اين آمار درموردويروس هپاتيت  C8/1 % وبراي ويروس HIV 3/0 %  (يعني 1نفر در 333 نفر) مي باشد.     بايد توجه نمود كه اين ارقام از كشوري گزارش شده است كه رعايت اصول ايمني در مراكزبهداشتي - درماني آن اجباري است . البته وسايل اوليه حفاظتي مانند دستكش و ياوسايل كمكي جهت برداشت مايعات بوسيله پي پت دربسياري ازآزمايشگاههاي ايران وجوددارد ، امافقدان آگاهي كاركنان سبب عدم تمايل به استفاده مستمر از اين وسايل گرديده است . بنابراين اميد است كه جهت استقرار نظام ايمني درکليه آزمايشگاههاونيزحفظ ايمني كاركنان،  بيماران ، افراد مرتبط ومحيط زيست ، مسئولين آزمايشگاهها با برگزاري دوره هاي آموزشي جهت ايجاد فرهنگ رعايت اصول ايمني دربين كاركنان ، تسهيل دسترسي به استانداردهاي لازم و وسايل ضروري با قيمت مناسب ونظارت علمي براجراي صحيح مقررات ، براي ايجاد بسترلازم جهت اجرا ي برنامه مديريت ايمني در آزمايشگاه اقدام نمايند. اجراي موفق برنامه ايمني منوط به پذيرش ، آگاهي و اجراي آن توسط تك تك افراد اعم از نيروهاي فني خدماتي وغيره دارد وبايد شامل آموزش وبرنامه منظم مميزي وارزيابي باشد تا اطمينان حاصل گرددكه كارهاي فني آزمايشگاه مبتني براصول ايمني انجام مي گردد. مدير آزمايشگاه ، مسئول حفظ ايمني همه كاركنان ومراجعه كنندگان به آزمايشگاه مي باشد ودراين راستا بايد به کسب بودجه موردنياز به منظور تهيه موادوتجهيزات موردلزوم ، مكان كاري ايمن وغيره پرداخته وبه طور كلي مسئول استقرار برنامه ايمني در آزمايشگاه مي باشد . كاركنان آزمايشگاه نيز مسئول تامين ايمني خود ، همكاران ، مراجعه كنندگان ، خانواده آنها و محيط زيست مي باشند وبايد بااستفاده از وسايل و تجهيزات لازم ، درتمام مراحل كاري ، اصول ايمني را اجرانمايند . درهرآزمايشگاه بايد فردي به عنوان مسئول ايمني انجام وظيفه نمايد اين فردبايدبا تجربه وباكفايت بوده وازنظرفني برامور آزمايشگاهي احاطه داشته و از توانائي علمي و فني قابل قبولي برخوردارباشد. همچنين جهت پيشبرداهداف و اجراي برنامه ايمني ، بايد درهرآزمايشگاه كميته ايمني تشكيل گردد. اعضاي اين كميته مي توانند حداقل شامل مدير آزمايشگاه ، مسئول ايمني و نماينده كاركنان باشند. کتابچه هاي راهنما نيز بايد در تمامي زمينه هاي مربوط به ايمني تهيه و جهت اجرا در اختيار کارکنان قرار گيرد ومي تواند دربرگيرنده اصول ايمني درزمينه هاي ذيل باشد : سطوح كاري بايد به اسيدها ، بازها  ، حلالها  ، مواد شيميايي ،  نفوذ مايعات ،  درجه حرارت كم وزياد ، ضربه وموادضدعفوني كننده مقاوم بوده وجنس آنها به گونه ا ي باشدكه سنگيني وسايل را تحمل كند. بايددست شويي درهمه اطاقها و ترجيحا دركناردرخروجي موجودباشد وبهتراست كه شيرهاي آب باحركت آرنج ،  فشارپا وغيره بازشوند. بايدمنبع نيروي برق مستقل جهت پشتيباني از وسايل وتجهيزات درزمان قطع برق وجودداشته باشد. تهيه منبع ذخيره آب با كيفيت مناسب جهت شست وشوي وسايل ، دست وغيره بايد مدنظرقرارگيرد وارتباطي بين آب منبع و آب آشاميدني وجود نداشته باشد. توالتها وسرويس هاي بهداشتي به تعدادكافي وبه طورجداگانه جهت كاركنان زن ومرد وجودداشته باشد . اطاقهاي تعويض لباس وفضايي مانندكمد جهت قرار دادن روپوش جهت كاركنان زن ومرد وجود داشته باشد اطاقي جهت صرف غذا وغيره براي كاركنان موجود باشد. تمام مناطق آزمايشگاه بايد ازسيستم روشنايي مناسب وكافي (نورطبيعي ويامصنوعي ) برخورداربوده تاشرايط كاركرد ايمن فراهم شود. بايد محيط كاري ازدرجه حرارت ورطوبت مناسب ومطلوبي برخوردارباشد. تهويه مكانيكي وياطبيعي هوا بايد به نحو مطلوبي دراطاقهاي آزمايشگاه انجام پذيرد.درصورت استفاده از تهويه طبيعي ، بايد پنجره ها قابليت باز شدن داشته باشدو مجهزبه توري ، جهت جلوگيري از ورود حشرات باشند . سيستم سيم كشي داخلي داراي هادي متصل به زمين باشد. منابع مناسب و قابل اعتمادي جهت تامين گاز مصرفي دردسترس باشد. به تعدادكافي پريز وخروجيهاي گاز درآزمايشگاه نصب شود. كپسولهاي گاز فشرده دراطاق جداگانه كه داراي تهويه مطلوب بوده ودوراز منابع حرارتي ونزديك محل مصرف قرارداده شده واز آنجا به محل مصرف آورده شود.جهت جلوگيري از سقوط ،كپسولها بوسيله زنجير به ديوارمتصل گردند. فضاي كاري ازنظرميزان سروصدابايد وضعيت قابل قبولي داشته باشد. مبلمان بايد از چيدمان مناسبي برخوردار باشد تاشرايط ايمن كاري فراهم شود. كليه فعاليتهاي آزمايشگاه ، فضاي كاري ومبلمان مانند صندليها ، ميزها ، ميزكامپيوتروغيره طوري برنامه ريزي طراحي وياخريداري گردندكه خطربروزحوادث واختلالات ناشي از عدم رعايت شرائط مناسب ارگونوميک را کاهش دهد. كل ساختمان بايد درزمانهاي خارج ازساعات كاري به طور اطمينان بخشي قفل گردد. فضاي مناسبي جهت شست وشووسترون سازي لوازم و وسايل اختصاص داده شود. بايد فضاي مناسبي به عنوان انبار جهت ذخيره نمودن مواد ،  معرفها و تجهيزات درنظر گرفته شود. بايد كابينتهاي ايمني بيولوژيكي درمكانهايي كه مواد عفوني ايجاد آئروسل مي كنند ، نصب گردند. سيستم هشدار دهنده و اعلام حريق كه به دود وحرارت حساس بوده ، درمكانهايي كه مايعات وگازهاي قابل اشتعال وجود دارد ، تعبيه گردد. بايد كاركنان فرض نمايند كه تمامي نمونه هاي بيماران آلوده به ويروس HIVوياديگرعوامل بيماريزا بامنشاءخوني هستند.    خوردن ، آشاميدن وسيگاركشيدن درتمامي بخشهاي فني آزمايشگاه ممنوع است . بهيچ وجه نبايد موادغذايي را در يخچالهاي بخشهاي مختلف آزمايشگاه نگهداري نمود. اين مواد بايد دريخچال مخصوص موادغذايي موجود درآبدارخانه قرارداده شوند. بايدهميشه دستكش دراندازه هاي متفاوت وازموادمناسب ومرغوب ، درتمام بخشهاي فني دردسترس باشدكه شامل دستكشهاي لاتكس ، دستكش هاي پلاستيكي يكبارمصرف ، دستكشهاي لاستيكي خانگي ودستكشهاي مقاوم به حرارت وغيره ميشود. بهيچ وجه نبايد بوسيله دست سوزنهاي استفاده شده از سرنگ يكبارمصرف جداگردد ويادرپوش سرسوزن روي آن قرارگيرد. درموادضروري بايد فقط ازيك دست جهت اين عمل استفاده نمود. ازتماس دست باصورت ،  چشم  ، گوش ،  بيني وغيره بايد خودداري نمود. ازفروبردن قلم دردهان ،  ناخن جويدن وآدامس جويدن بايد خودداري كرد. هرگزعمل برداشت مايعات راباپي پت بوسيله دهان انجام ندهيد.دراين موردوسايل متفاوتي وجود دارد.همچنين نبايد قطرات انتهايي نمونه با فشارزيادخارج شود ، زيرا ممكن است باعث ايجاد ذرات بسيارريز يا آئروسل گردد. مهمترين اقدام پيشگيرانه وايمني شست وشوي مكرر دستها مي باشد ،كه بايد هميشه صابون (ترجيحا صابون مايع ) ونيز موادضدعفوني كنند ه پوست دردسترس كاركنان قرار گيرد. بريدگيها ،  زخمها وجراحات پوستي (اگزما) بايد باپانسمان غيرقابل نفوذ به آب پوشانده شوند. هنگام كاردرآزمايشگاه همه كاركنان فني بايد از يك روپوش آستين بلندكه جلوي آن كاملا بسته باشد ، استفاده نمايند. درمواقعي كه بامواد بسيارخطرناك و آلوده كارميشود ، مي توان از پيش بندهاي پلاستيكي وياگانهاي يكبار مصرف استفاده نمود. هنگام ترك محلهاي فني ومخصوصا حضور در محلهاي عمومي ( آبدارخانه) بايد روپوش آزمايشگاه را از تن خارج نمود. ازبردن روپوشهاي آزمايشگاهي به منزل جهت شست وشو بايد خودداري نمود. نبايد روپوشها را دركمدي كه لباسهاي بيروني قرار داده ميشوند نگهداري نمود. آرايش كردن درمحيط هاي فني آزمايشگاه ممنوع مي باشد. بايد موادي مانندمحلولهاي شست وشوي چشم ، آب ويا سرم فيزيولوژي استريل درمحلهايي كه اسيد ،  مواد سوزاننده سمي ويا ديگر مواد شيميايي مورداستفاده قرار مي گيرند ، وجودداشته باشد. درصورت امكان بايد جايگاه ثابتي راجهت شست وشوي چشم بانصب سينك وشيرهاي مخصوص شست وشوي چشم درنظرگرفت. بايد درمواقع كارباموادسمي سوزاننده ونيز موادخطرناك شيميايي وبيولوژي و ياهنگامي كه امكان ترشح و پاشيدن خون ويامايعات بدن وجودداشته ونيزهنگام تخليه اتوکلاو وغيره ازعينكهاي حفاظتي (حفاظ دار) ونيز ماسك ويا نقابهاي صورت استفاده نمود. دربخشهاي فوق نبايد ازلنز، بخصوص نوع  نرم( Soft ) كه حلالها وبخارحاصل ازموادرا به خودجذب  مي نمايد ،استفاده نمود ، مگراينکه ازعينكهاي حفاظ دارويا ماسكهاي صورت استفاده کرد. كفشها بايد راحت بوده وتمام پا رابپوشاند. جنس كفشها بايد از چرم وياموادمصنوعي بوده ونبايد ازكفشهاي پارچه اي استفاده نمود. درموادضروري مي توان روكشهاي يكبارمصرف رابكاربرد. نبايد ازجواهرات وزينت آلاتي كه ممكن است به وسايل گيركرده وياداخل موادآلوده آويزان شوند ،  استفاده كرد (به طو ركلي نبايد از جواهرات بجزحلقه ازدواج استفاده نمود) وسايل شخصي رانبايد درقسمتهاي فني آزمايشگاه نگهداري نمود . نبايد معرفها ومواد شيميايي (اسيدها بازها وغيره ) را براساس حروف الفبا درقفسه ها قرار داد. بلكه بايد آنها را درمحفظه هاي عايق ازنظر خروج بخاردرزير سطح چشمي ذخيره نمود.ذخيره سازي محفظه هاي بزرگ بايد درنزديك سطح زمين انجام پذيرد . بايد وسايل كمك تنفسي مناسب دردسترس كاركنان باشد تا آنها را درمقابل تنفس مواد آلوده ،گرد وغبارمضر ، ميكروارگانيسم ها ونيز گازها وبخارمضر حفاظت نمايد. بدين منظور از وسايل مختلفي مانند ماسكهاي معمولي گردوغبار ،  ماسكهاي گازوغيره تاوسايل كمك تنفسي مناسب با ذخيره هواي زياد ممكن است ، استفاده نمود. درآزمايشگاه مخصوصا دربخشهايي كه ازمواد شيميايي سوزاننده استفاده ميشود ، دوشهاي اضطراري درمحلهاي مناسب نصب شوند. تعداد اين دوشها بستگي به وسعت كاري وفضاي آزمايشگاه دارد. بايد كليه وسايل و تجهيزات آزمايشگاهي مانند يخچالها ، فريزرها ، بن ماري ، سانتر يفوژ وغيره به طور مرتب تميز شده ونيز به طور متناوب منطبق بر برنامه زمانبندي كه بوسيله مسئول آزمايشگاه تعيين ميشود ،  ضدعفوني گردند. مخصوصا درمواردي كه آلودگي مهمي به وقوع مي پيوندد ،  بايد فورا اين عمل انجام شود. بايد سطوح كاري بعد ازاتمام كارروزانه ،  باماده ضدعفوني كننده مناسب ، ضدعفوني گردد. درهنگام تميز نمودن آزمايشگاه وتجهيزات بايد دستكش ،  ماسك وپوششهاي حفاظتي مناسب پوشيده شود. بايد از سانتر يفوژ نمودن لوله ها ي حاوي خون ، ادرار ، خلط ويا مايعات قابل اشتعال كه درپوش نداشته باشند ، خودداري نمود. درصورت شكستگي ويامشكوك بودن به شكستن لوله در سانتريفوژبايد موتور خاموش شده وبمدت 30 دقيقه صبر نمائيد. اگر بعد از خاموش شدن سانتر يفوژمتوجه شكستگي لوله شديد ، بايد بلافاصله درپوش آن رابسته وبمدت 30 دقيقه صبرنمائيد وسپس اقدام به تميز نمودن و ضدعفوني كردن محل كنيد. بايد مدارك مربوط به اجراي روشهاي آلودگي زدايي موجود بوده وسوابق آنها نيز بايگاني گردد. بايد جعبه كمكهاي اوليه ونيزمحلي جهت ارائه كمكهاي اوليه درنظر گرفته شده باشد. محتويات جعبه حداقل شامل گازاستريل در اندازه هاي مختلف ، باند ، چسب زخم ، محلول ضدعفوني كنند ه مناسب پوست ، محلول شست وشوي چشم ،سرنگ ، ماسك و دستكش ، قطعه دهاني يکبار مصرف جهت تنفس دهان به دهان بوده وبايد افرادي نيز آموزش كمکهاي اوليه ديده باشند. بهيچ وجه نبايد كودكان (افراد زير 16 سال سن ) وهمچنين حيوانات به محلهاي فني آزمايشگاه  وارد شوند. بايد بوسيله نصب توري ، سمپاشي نمودن و..... ورود حشرات ، جوندگان وغير ه را درمحيط آزمايشگاه كنترل نمود. كرايواستيت وميكروتوم به علت داشتن تيغه برند ه بسيار خطرناك مي باشند. بايد توجه نمود كه درميكروتوم بافتهايي مورد برش قرار مي گيرندكه درپارافين غوطه ور شده وعموما آلوده نيستند ، اما چون بافت مورد استفاده در کرايو استيت منجمد بوده و شرائط مذکور را ندارد ، مي تواند محتوي عوامل آلوده کنند ه باشد كه بايد اين موضوع را مدنظر قرار داد . بهيچ وجه نبايدراههاي خروجي وراهروها مسدود باشند . نبايد زباله ها ، وسايل ذخيره  ، لوازم ويامبلمان غير قابل استفاده را در اين مکانها قرار داد. نبايد درهاي خروجي نيز مسدود وياقفل شده باشند. بايد راههاي منتهي به ساختمان باز باشند. وسايل وتجهيزات بايد قبل از انتقال به بيرون جهت تعمير وياتعمير درداخل مركزبا موادضدعفوني كننده مناسب ضدعفوني شوند . قطعات وسايل شيشه اي شكسته شده را بايد فقط باوسايل مكانيكي ( پنس ، فورسپس وغيره) جابجانمود. وسايل شيشه اي آلوده را بايد قبل ازشست وشو ضدعفوني كرد. برنامه واكسيناسيون درمورد بيماري هپاتيت B، تست پوستي درمورد مايكو باكتريوم تربركولوزيس ( جهت کارکناني که با اين ارگانيسم کار مي کنند) ومعاينات وآزمايشهاي دوره اي بايد جهت كاركنان درنظرگرفته شود. همچنين خانمهاي حامله وافراد مبتلا به نقص سيستم ايمني نبايد دربخشهاي خيلي خطرناك كارنمايند.  

روز آزمایشگاه

همکاران محترم کم کم به روز علوم آزمایشگاهی نزدیک می شویم اگه برنامه خاصی دارید که

 به درد بقیه استانها هم می خوره اعلام کنید

 

 

فرا رسیدن سال نو بر شما دوستان

 مبارک باد

بررسي و مقايسه روش مستقيم و كشت ، براي تشخيص بيماري سل بخصوص موارد غير ريوي در آزمايشگاه سل استان قم

بررسي و مقايسه روش مستقيم و كشت ، براي تشخيص بيماري سل بخصوص موارد غير ريوي در آزمايشگاه سل استان قم در سال 1387

سيد محسن هاشمي زاده ، محمد مهدوي پور ، خديجه قرا محمدي

آزمايشگاه سل استان قم

 

مقدمه و هدف : امروزه بعلت نگراني هايي كه در مورد بيماري سل وخصوصا افزايش موارد مقاوم به درمان وجود دارد ، بيماريابي صحيح و در نهايت درمان افراد آلوده از اهميت بالاي برخوردار است .  اين مطاله به اهميت  كشت در تشخيص و بيماريابي سل مي پردازد

مواد و روش ها : اين مطالعه توصيفي بوده وبراساس آناليز اطلاعات ثبت شده بيماران در نرم افزار پذيرش (اكسس) اين مركز طي سال 1387 صورت گرفته

يافته ها : پس از بررسي نتيجه كشت نمونه هاي مختلف بر روي محيط لون اشتاين جانسون ديده شد كه از مجموع 135 نمونه شامل 94 مورد خلط و 41 مورد ساير نمونه ها 17 مورد ( 12% ) مايكوباكتريوم توبركلوزيس گزارش شده كه 3 مورد آن اسمير منفي وشامل 1 مورد بيوپسي رحم ، 1مورد بيوپسي ريه و يك مورد بيوپسي آرنج . و14 مورد اسمير مثبت ، شامل 8 مورد خلط ، 2 مورد شستشوي برونش ، 1 مورد مايع مغزي نخاعي ، 1 مورد شيره معده ، 1 مورد مايع پلور و يك مورد بيوپسي كولون . و همچنين 3 مورد ( 2% ) مايكوباكتريوم تند رشد از نمونه هاي خلط گزارش شده .

نتيجه گيري : بنظر مي رسد بدون در نظر گرفتن نتيجه كشت ، ممكن است در مواردي مايكوباكتريومهاي تند رشد تحت درمان دارويي مايكوباكتريوم توبركلوزيس قرار گرفته ، يا اينكه تعدادي از بيماران بخصوص در سل غير ريوي ، بعلت هاي مختلف ازجمله تعداد كم باسيل ،  خطا ي كاري و .... در روش مستقيم تشخيص داده نشده و از گردونه بيمار يابي خارج شوند كه اين مسئله نشان دهنده اهميت كشت جهت تشخيص بيماري سل بوده و لزوم توجه بيش از پيش در جهت ارتقائ سطح كمي و كيفي كشت سل را مي رساند.

 

واژه هاي كليدي : سل ، مستقيم ، كشت ، قم 

بررسي اپيدميولوژي بيماري سل در استان قم طي سالهاي 1382 الي 1387

بررسي اپيدميولوژي بيماري سل در استان قم طي سالهاي 1382 الي 1387

محمد مهدوي پور ، سيد محسن هاشمي زاده ، خديجه قرامحمدي

آزمايشگاه سل استان قم

 مقدمه و هدف : بيماري سل در استان هاي حاشيه اي كشور شيوع بالايي دارد كه احتمالا به دليل ارتباط ساكنين اين مناطق با كشور هايي نظير  افغانستان ، پاكستان  و آذربايجان است . در استان قم علي رغم فاصله زيادي كه از مرز هاي جغرافيايي با كشورهاي مذكور دارد اما بدليل مهاجر پذير بودن  جزء استانهاي با شيوع بالاي بيماري سل طبقه بندي مي شود

مواد و روش ها : اين بررسي توصيفي وگذشته نگر بوده وبر اساس آناليز اطلاعات ثبت شده  بيماران ارجاعي از مراكز بهداشتي درماني  وبيمارستانهاي سطح استان در دفتر آزمايشگاه سل انجام گرفته است

يافته ها : پس از  بررسي نتايج آزمايشات ثبت شده طي 6 سال گذشته اطلاعات زير بدست آمد

سال 82 مراجعين كل  1350 نفر ، موارد مثبت كل 61 نفر ، مراجعين ايراني 766 نفر ، با 27 مورد مثبت ( 2% ) ، مراجعين غير ايراني 584 نفر ، با 34 مورد مثبت ( 2.5% )

سال 83 مراجعين كل  1210 نفر ، موارد مثبت كل 85 نفر ، مراجعين ايراني 543 نفر ، با 35 مورد مثبت ( 2.8% ) ، مراجعين غير ايراني 667 نفر ، با 50 مورد مثبت ( 4.1% )

سال 84 مراجعين كل  1002 نفر ، موارد مثبت كل 62 نفر ، مراجعين ايراني 434 نفر ، با 20 مورد مثبت ( 2% ) ، مراجعين غير ايراني 568 نفر ، با 42 مورد مثبت ( 4.1% )

سال 85 مراجعين كل  1061 نفر ، موارد مثبت كل 76 نفر ، مراجعين ايراني 483 نفر ، با 27 مورد مثبت ( 2.5% ) ، مراجعين غير ايراني 578 نفر ، با 49 مورد مثبت ( 4.6% )

سال 86 مراجعين كل  978 نفر ، موارد مثبت كل 75 نفر ، مراجعين ايراني 510 نفر ، با 34 مورد مثبت ( 3.4% ) ، مراجعين غير ايراني 468 نفر ، با 41 مورد مثبت ( 4.1% )

سال 87 مراجعين كل  2046 نفر ، موارد مثبت كل 151 نفر ، مراجعين ايراني 1351 نفر ، با 75 مورد مثبت ( 3.6% ) ، مراجعين غير ايراني 695 نفر ، با 76 مورد مثبت ( 3.7% )

نتيجه گيري : از بررسي آمار شيوع  بيشتر موارد خلط مثبت  در بين بيماران غير ايراني به اثبات مي رسد و با توجه به اين كه سل ريوي  از طريق  تنفسي قابل انتقال است لذا مي توان نتيجه گرفت كه ارتباط  مهاجرين مناطق آلوده سبب گسترش  و افزايش موارد آلودگي مي شود بنابراين اتخاذ سياست هاي صحيح از جمله كنترل مهاجرين ، آموزش هاي لازم در خصوص روش هاي انتقال بيماري و….. مي تواند در جلوگيري از افزايش موارد جديد موثر باشد

 واژه هاي كليدي : قم ، خلط مثبت ، ايراني ، غير ايراني

 همکاران عزیز توجه داشته باشند این مقاله بصورت رسمی  تایید نشده

التور

بیماری وبا، نوعی بیماری اپیدمیک است که توسط باکتری ویبریو کولرا (Vibrio Cholerae) ایجاد میشود. علائم این بیماری اسهال شدید، گرفتگی عضلات پا و معده و تهوع است. در بدترین حالت، بیمار مبتلا، با از دست دادن آب و مایعات حیاتی بدن، از کار افتادن کلیه و شوک شدید از بین میرود. بیماری ممکن است به طور ناگهانی در شدیدترین حالت خود بروز کند یا اینکه روندی نسبتا کند داشته باشد، اما در هر صورت اگر به آن توجهی نشود میتواند در فاصله 6 ساعت تا کمتر از یک هفته به مرگ منتهی شود.

و با چگونه منتقل میشود؟
شخص ممکن است با مصرف آب یا غذای آلوده به باکتری، مبتلا شود. در مواردی که بیماری شایع شده باشد، مدفوع اشخاص بیمار هم بسیار آلوده کننده است. آبهای باز مانند برکه ها، نهرها و استخرها هم میتوانند بسیار خطرناک باشند و نوشیدن آب آن یا شنا در آنها میتواند بیماریزا باشد.به دنبال یک اپیدمی وبا در آمریکای جنوبی در سال 1991، یک شیوه انتقال بسیار رایج، خوردن غذاهای دریایی خام و نیم پخته مانند سوشی (sushi) و انواع صدف، ذکر شده بود.

مصرف سبزیجات خام، در دوران همه گیری بیماری وبا، به کلی ممنوع است، اگر در گل فروشی ها، گل هایی که با آب رنگین، به رنگهای سبز و آبی در آورده شده اند را دیده باشید، متوجه میشوید که آب، بدون هیچ گونه تغییر و تحولی وارد برگها و گل میشود و باکتریها هم، متنند رنگ، به داخل بافتهای آن نفوذ پیدا میکند. سبزیجاتی مانند کاهو، سبزی خوردن، کلم و کرفس از جمله مواردی هستند که مصرف آنها در دوران شیوع وبا منع میشود. همچنین سبزیجاتی که در اصل ریشه هستند، مانند سیب زمینی و هویج، حتما باید ابتدا کاملا شسته، پوست گرفته و پخته شوند و بعد به مصرف برسند.

تهیه غذاهای پروتئینی به خصوص از نوع دریایی آن حتما باید با رعایت کامل بهداشت انجام شود و گوشت مورد مصرف کاملا پخته شود.

برای پیشگیری از وبا چه کنیم؟
با وجود اینکه وبا یک بیماری مرگ آور است، اما پیشگیری از آن چندان مشکل نیست. به نکات زیر توجه کنید:

• تنها آب جوشیده و تصفیه شده مصرف کنید. اگر مدتی خارج از خانه هستید یک بطری کوچک آب جوشیده خنک با خود ببرید و از نوشیدن آب میوه باز خود داری کنید. چای، قهوه و نوشیدنیهای بسته بندی شده از جمله نوشیدنیهای مجاز هستند.

• تنها غذاهایی را میل کنید که کاملا پخته و داغ باشند.

• هرنوع میوه را قبل از مصرف به خوبی بشویید و پوست بکنید.

• از مصرف سالاد –حتا در خانه- خودداری کنید و سبزیجات مصرفی خود را کاملا بپزید.

• از دستفروشها هیچ خوراکی خریداری نکنید.

قانون کلی برای مصرف غذا در دوران شیوع بیماری این است : یا آنرا بجوشان، بپز، پوست بکن یا فراموشش کن!

آیا وبا قابل درمان است؟
درمان وبا ساده و موفقیت آمیز است، به این شرط که به موقع انجام شود. باکتری بیماری زا با چسبیدن به جداره روده کوچک، موجب بیماری میشود و باید دوران مشخصی را طی کند تا به کلی از بدن خارج شود. طبعا با بالا بردن مقاومت بدن و رعایت بهداشت در حد وسواس، میتوان این روند را سرعت بخشید.

از آنجایی که بیمار به سرعت مایعات بدن را از دست میدهد، باید بلافاصله و به طور مداوم با نوشیدن آب و محلولهای قندی-نمکی مانند ORS، همراه با مقداری آب لیموی تازه، این کمبود را جبران کند. محلول ORS در تمام جهان، برای مقابله با وبا واسهالهای شدید به کار میرود و مصرف فراوان آن نجات بیمار را تضمین میکند. البته در موارد حاد، مایعات بدن از طریق تزریق سرم وریدی نیز انجام میشود. داروهای آنتی بیوتیک، دوره بیماری را کوتاه میکند اما به اندازه مصرف فراوان آب و محلولهای حیات بخش، مفید نیست.

در موارد اپیدمیک، بروز هرنوع حالت اسهال یا تهوع باید جدی گرفته شود.

اپیدمی وبا چه مدت باقی میماند؟
پیش بینی اینکه اپیدمی بیماری وبا تا چه مدت باقی بماند، بسیار مشکل است و شیوع چنین بیماریهایی نمیتواند بلافاصله پایان بگیرد و بستگی به میزان رعایت بهداشت فردی و عمومی، اطلاع رسانی مناسب و ارائه تجهیزات بیمارستانی، پزشکی و دارویی دارد.

به خاطر داشته باشید که اپیدمی وبا در آفریقا، 30 سال به طول انجامید، کوشش کنیم با رعایت نکات ایمنی، این بیماری مهلک را هرچه زودتر از میان برداریم.
                                                                                    حمید مسلمی راد

                                                                                کارشناس مبارزه با بیماریها

ذخيره سازي در اكسس

1-     ابتدا نرم افزار اكسس را باز مي كنيم

2-     راست كليك بر روي  menu bar  اكسس

3-     انتخاب گزينه customize از پنجره راست كليك

4-     انتخاب سربرگ commands  از گزينه customize

5-     انتخاب كليد rearrange commands

6-     تيك زدن گزينه toolbar

7-     انتخاب  menu bar از پنجره كركره اي جلو toolbar

8-     كليك بر روي گزينه add

9-     انتخاب گزينه back up database از سر برگ  commands زير پوشه  file

10- بستن كليه پنجره هاي باز شده

11- در صورت تمايل مي توانيد قبل از بست پنجره ها بر روي گزينه  modify selection  كليك كرده و گزينه image and text   را انتخاب كرده سپس در جلوي گزينه name   بصورت فارسي تايپ كنيد (ذخيره سازي ) و در قسمت change button image  يك آيكون مناسب براي آن انتخاب كنيد  

بیماری سل

سل چیست؟

سل عفونت مزمنی است که به وسیله باکتری " میکوباکتریوم توبرکلوزیس" و گاهی به وسیله سایر مایکوباکتریوم ها ایجاد می شود. این بیماری اغلب ریه را درگیر می کند، اما تقریبا هیچ کدام از دستگاه های بدن از شر بیماری "سل" در امان نیستند و سایر اعضای بدن هم ممکن است با این بیماری درگیر شوند.

بیماری سل به وسیله قطره های ریز موجود در هوا از فردی به فرد دیگر منتقل می شود و اغلب افرادی را که در ارتباط نزدیک با فرد بیمار باشند، درگیر می کند. بنابراین همه اعضای خانواده فرد بیمار، در معرض ابتلا به این بیماری هستند. مگر این که او به بیمارستان منتقل شود و با آن ها زندگی نکند و یا تحت درمان صحیح قرار بگیرد.

فردی که دچار عفونت فعال سلی است، اگر سرفه یا عطسه کند و جلوی دهان و بینی خود را نگیرد، قطره هایی که حاوی مایکو باکتریوم یا میکرب سل هستند، در هوا پخش می شوند و اگر فرد دیگری که نزدیک فرد مبتلا است، این قطره ها را استنشاق کند، باعث ابتلای او خواهد شد. بنابراین افراد مبتلا هنگام عطسه و سرفه باید همیشه برای پوشاندن دهان و بینی خود از دستمال استفاده نمایند و پس از آن، دست های خود را با دقت بشویند.

البته این به آن معنا نیست که فرد مبتلا به سل باید قرنطینه شود. در تماس کوتاه و گذرا امکان انتقال بسیار کم است، اگر چه غیر ممکن نیست.

بسیاری از مردم میکروب سل در بدنشان وجود دارد. اما مبتلا به بیماری سل فعال نیستند.

علایم بیماری سل

علایم اولیه سل، ممکن است بسیار عادی باشد و توجه را جلب نکند ، مثل شخصی که دچار سرما خوردگی است یا کسی که مدتی لاغر و ضعیف است یا گاهی فرد تب می کند و دچار سرفه های مکرر می شود. افراد، در این مرحله به پزشک مراجعه نمی کنند تا علایم شدیدتری در آنها بروز کند، علایمی مثل درد تیزی که در ناحیه قفسه سینه است و با نفس کشیدن و سرفه ایجاد و تشدید می شود و یا وجود خلط خونی.

باید توجه داشت هیچ کدام از این دو علامت، مخصوص بیماری سل نیستند، اما نباید این علایم را دست کم گرفت

.علایم سل می تواند شبیه علایم سایر بیماریهای ریوی( مثل ذات الریه ، آبهای ریوی ، تومورها و عفونتهای قارچی)، خیلی از بیماریهایی غیر ریوی و یا حتی همراه سایر بیماری ها باشد.

درمان بیماری سل

 

برای درمان سل، راه های بسیاری وجود دارد ، اما همواره باید 3 نکته را در نظر داشت :

1- رژیم دارویی سل، اغلب شامل چند دارواست که میکروب سل نسبت به آنها حساس است. این داروها باید همراه هم مصرف شوند تا اثر لازم را داشته باشند. استفاده نامنظم داروها باعث می شود میکروب سل نسبت به این داروها مقاوم شود.

2- بیمار باید داروهایش را به طور منظم و دقیق، طبق دستور پزشک مصرف کند . این نکته درباره همه بیماری ها صادق است. اما به خصوص درباره سل از اهمیت فوق العاده ای برخورداراست، چون درصورت مقاومت میکروب سل نسبت به داروهای موجود تقریبا می توان گفت دیگر هیچ داروی کاملا مؤثری برای درمان سل وجود نخواهد داش.

3- درمان سل کمی طولانی اس. بنابراین بیمار باید حوصله داشته باشد و تمام مدت درمان را سپری کند. این دوره درمان گاهی تا 2 سال طول می کشد.

روز آزمایشگاه

روز آزمایشگاه بر تمامی همکاران

 

پر تلاش آزمایشگاه مبارک باد

توضیح در مورد نرم افزار اکسس

جناب آقاي سميعي سلام عليك

فايلي كه دريافت كرده ايد بررسي كردم مشكل خاصي ندارد اما بايد توجه داشته باشيد چون اكسس به تنهايي يك نرم افزار قوي نمي باشد بلكه از آن بعنوان بانك اطلاعاتي استفاده مي شود با مشكلاتي همراه است توصيه مي كنم اول فايل قبلي را حذف كنيد ويك بار ديگر فايل را نصب كنيد و هنگامي كه مشخصات يك بيمار را تكميل مي كنيد تمام  اطلاعات بايد تكميل كنيد سپس اطلاعات  بيمار جديد را وارد كنيد درصورتيكه بدون تكميل اطلاعات از فايل خارج شويد قادر به وارد كردن اطلاعات بعدي نيستيد و در پايان هر روز كاري حتما يك كپي از فايل تهيه كنيد تا در صورت بروز مشكل اطلاعات قبلي از بين نرود ( حتما يه تلفن به من بزن )

روز آزمایشگاه

باز ماه  فروردين از راه رسيد و همه خوشحالند اما اي كاش هيچ وقت به اين ماه به پايان نرسد مي دوني چرا ؟

چون هر چقدر به آخر ماه نزديك مي شويم من بيشتر دلم مي گيره شايد دليلش را نمي دوني  ؟

آخه  آخر فروردین  روز بچه هاي علوم آزمايشگاهي اما حيف چون مسولين بي .... امور آزمايشگاههاي كشور هيچ ارزشي براي همكاران زحمت كش قائل نيستند حتي خيلي از آنها وجود همچين روزي را انكار مي كنند براي همينه كه پرسنل آزمايشگاه در بين بقيه همكاران بهداشتي درماني به حاشيه رانده شده اند شايد هم ما خيلي از مسولين خودمان انتظار داريم نظر شما چيه ؟

جناب آقای سمیعی سلام علیکم

سال نو بر شما وکلیه همکاران مبارک باد فایل جدید را برای شما قرار می دهم امیدوارم مورد استفاده قرار گیرد

کلیک کنید

نرم افزار پذیرش بیماری سل

جناب آقای سمیعی سلام علیکم نرم افزار پذیرش بیماری سل را با فرمت اکسس برای شما قرار می دهم امیدوارم مورد استفاده قرار گیرد

دانلود کنید

کارگاه کشوری کشت سل

در کارگاه کشوری دو روزه کشت سل که در قم بر گزار گردیدمباحث مفیدی ارائه گردید که آنها را بترتیب داخل وبلاگ قرار می دهم امید است مورد استفاده قرار گیرد

►The tuberculin skin test – can not differentiate between latent and active disease. Tool available for diagnosis of TB infection

►Serology –blood tests to measure the humoral response to M. tuberculosis

•Has low sensibility and sensitivity – the primary response is cell mediated

•Sensitivity is high in smear positive disease but is low  in children, extra-pulmonary TB, TB/HIV

►Cell mediated immunity – circulating lymphocytes are extracted from the venous blood and exposed to antigens of M. tuberculosis and after 6-24 hrs the production of inflammatory mediators - interferon gamma is measured.

•Measures the primary immune response of humans to TB

 جهت استفاده از مطالب آموزشی جناب آقای دکتر سالک کلیک کنید

هک کردن - فارسی خواندن وارسال پیامک فارسی در گوشی p990i

هک کردن - فارسی خواندن وارسال پیامک فارسی در گوشی p990i

فايل ضميمه را دانلود كنيد وبعد از باز كردن آن مراحل زير را انجام دهيد

1.        برنامهSwiss Manager Pro v1.60  بر روي گوشي خود نصب نماييد

2.      برنامه CapsSwitch_v1.1.27 بر روي گوشي خود نصب نماييد

3.      پوشه FONTS ,FEPS  را بر روي حافظه جانبي گوشي خود كپي كنيد

4.      برنامه CapsSwitch_v1.1.27 را فعال كرده وسويچ off را انتخاب نماييد با اين كار گوشي شما هك شده

5.      برنامه Swiss Manager Pro v1.60  را فعال نماييد با استفاده از اين برنامه دو پوشه  FONTS ,FEPS  را كه بر روي مموري كپي كرد بوديد كپي كنيد وآن را در درايو  c:   گوشي در داخل پوشه resource  پيست كنيد

6.      گوشي خود را يكبار خاموش روشن كنيد  در اين مرحله پيامك هاي شما فارسي شده

7.      براي نوشتن فارسي از روي كيبورد مجازي گوشي نيز اين مراحل را انجام دهيد

8.      Main menu/tools/control panel/device/text input/virtual  keyboard/on-screen keyboard(standard) در مرحله دوم در همين صفحه وارد قسمت   setupشده وزبان فارسي را انتخاب نمايييد

9.      وارد قسمت نوشتن پيامك شويد از طريق كيبورد مجازي فارسي بنويسيد

 برای دانلود فایل ضمیمه کلیک کنید

اسمیر خلط

 روش تهیه اسمیرخلط ( غیر مستقیم )

1. قبل از شروع كار روپوش مخصوص ( گان ) و دستكش مي پوشيم .
2. تمام وسايل ومواد لازم را طوري قرار مي دهيم كه به راحتي در دسترس باشند .
3. نام نوشته شده بر روي ظرف نمونه را با نام ثبت شده در فرم ارسالي چك مي كنيم
4. يك شماره براي هر نمونه اختصاص ميدهيم وآن را در فهرست نمونه ها وجدار ظرف حاوي نمونه مي نويسيم
5. ظرفهاي نمونه را به ترتيب شماره روي ميز كار قرار مي دهيم
6. لام رابه صورت فرضي سه قسمت در نظر مي گيريم  3/1 براي نوشتن شماره و 3/2 براي تهيه گسترده وبا استفاده از قلم الماس شمار ه شناسايي مربوط را بر روي لام مي نويسيم
7. پس از هضم وآلودگي زدايي ، از ته نشين نمونه با استفاده از پي پت پاستور شيشه اي يا پلاستيكي استريل روي سطح لام گترشي به ابعاد 1 تا 2 سانتي متر در عرض و2 تا 3 سانتي متر در طول تهيه نماييد
8. پس از تهيه گسترش بايد حداقل 30 دقيقه صبر نمود تا لامها كاملا خشك گردد
9. گسترش خشك شده را با قرار دادن در انكوباتور (دماي 65 تا75 درجه سانتيگراد به مدت 45 تا 60 دقيقه )فيكس نماييد همچنين مي توان از چراغ الكلي استفاده نماييد
10. پس از تهيه گسترش پي پت پاستور را در ظرف حاوي محلول ضد عفوني كننده ( فنل 5%) قرار دهيد